| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,171 |
| تعداد مقالات | 77,073 |
| تعداد مشاهده مقاله | 156,187,274 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 117,771,316 |
مطالعه انتشار هواویزهای ناشی از فعالیت شهرک تخصصی فلز روی زنجان | ||
| فیزیک زمین و فضا | ||
| مقاله 5، دوره 52، شماره 1، خرداد 1405، صفحه 65-87 اصل مقاله (1.96 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jesphys.2026.380433.1007698 | ||
| نویسندگان | ||
| مینو نور1؛ یوسفعلی عابدینی* 2؛ امین عابدی3؛ عباسعلی زمانی1؛ پرهام عابدینی4 | ||
| 1گروه علوم محیطزیست. دانشکده علوم، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران. | ||
| 2گروه فیزیک، دانشکده علوم، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران. | ||
| 3آزمایشگاه پایش آلودگی هوا، ادارهکل حفاظت محیطزیست زنجان، زنجان، ایران. | ||
| 4گروه زیست شناسی، دانشکده علوم و فناوری زیستی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| ذرات غبار یا هواویزها از آلایندههای مهم هوا محسوب میشوند. امروزه هواویزها از مؤلفههای مهم در مطالعات اقلیمی هستند. ذرات غبار موجود در هوا به سبب اندازه کوچک و دارا بودن انواع آلودگیهای میکروبی و همچنین فلزات سنگین میتوانند سلامت انسان و موجودات زنده را تحتتأثیر قرار دهند. ذرات غبار پراکنده شده از فعالیت صنایع بهویژه صنایع فلزی تا مسافتهای طولانی جابهجا و سبب پخش آلودگی میشوند. در کار حاضر شهرک صنعتی روی زنجان بهعنوان منبع تولید آلودگی ذرات انتخاب و ضمن اندازهگیری همزمان در قالب یک شبکه نمونهبرداری (مدل مقصدگرا) و بررسی مقادیر غلظت ذرات و پهنهبندی هواویزها در اطراف شهرک، از مدلهای جعبهای و گاوسی (مدل منبعگرا) برای مدل سازی انتشار آلودگی هوای ناشی از فعالیت این شهرک استفاده شده است. با این هدف 18 ایستگاه نمونهبرداری در محدوده مورد مطالعه با توجه به کوهساری، جهت باد، فعالیت صنعت و امکانات فنی راه اندازی شد. نمونهبرداری از غبار هوا با استفاده از پمپهای نمونهبرداری بهطور همزمان در تمام ایستگاهها هر بار به مدت 72 ساعت، برای همه ماهها در طول یک سال 1393-1394، انجام گرفت. نتایج بهدستآمده از هر دو مدل نشان میدهند ضمن اینکه ذرات غبار ناشی از شهرک روی، بسته به شرایط هواشناسی تا شعاعی بیش از فاصله شهرک روی تا شهر زنجان پخش شده و با فاصله از شهرک کاهش مییابد، با توجه به موقعیت شهر زنجان در شمال شرق شهرک تخصصی روی، غلظت ذرات در نوار مرکزی شهر زنجان با امتداد جنوبغرب به شمالشرق بالا است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| هواویزها؛ نمونهبرداری؛ مدل جعبهای؛ مدل گوسی؛ هواشناسی آلودگی هوا | ||
| مراجع | ||
|
بهراملوئیان، س. (1393). بررسی پتانسیل انرژی خورشیدی در استان زنجان. پایاننامه کارشناسی ارشد. به راهنمایی یوسفعلی عابدینی و حبیب اله عصاره. زنجان: دانشگاه زنجان، دانشکده علوم.
جوانمرد، س.؛ بداق جمالی، ج. و عابدینی، ی. (1394). مبانی هواشناسی فیزیکی وتعدیل وضع هوا. زنجان: انتشارات جهاد دانشگاهی استان زنجان.
حسینسعیدی، ل.؛ حاجی هادی، م. و رستگاری، م. (1395). تعیین غلظت فلزات سنگین در نواحی شهری
(مطالعه موردی: شهرری). مطالعات علوم محیطزیست، 1(1)، 23-36.
خدایی، ا. (1393). بررسی پتانسیل انرژی بادی در استان زنجان. پایاننامه کارشناسی ارشد. به راهنمایی یوسفعلی عابدینی و صادق ضیائیان. زنجان: دانشگاه زنجان، دانشکده علوم.
رستمی، م. (1383). تجزیه و تحلیل مدلهای آلودگی هوا و روشهای حل آن. پایاننامه کارشناسی ارشد. به راهنمایی محمد حسینی. تهران: دانشگاه تربیت مدرس، 1383.
رضازاده، م.؛ ایران نژاد، پ. و یاپینگ، ش. (1392). شبیه سازی گسیل غبار با مدل پیش بینی عددی وضع هوا WRF-Chemبا استفاده از دادههای جدید سطح دو در منطقه خاورمیانه. مجله فیزیک زمین و فضا، 39(1)، 191-212.
رنجبرسعادتآبادی، ع.؛ کرمی، س.؛ صحتکاشانی، س.؛ رهنما، م.؛ فتاحی، ا.؛ نوری، ف.؛ کریمخانی، م. و حسینحمزه، ن. (1398). مطالعه، طراحی و راهاندازی سامانه جامع پایش، پیشبینی و هشدار گردوخاک استان خوزستان. پژوهشگاه هواشناسی و علوم جو.
ذوالفقاری نیک انجام، س. (1392)، مطالعه هواویزهای جو زنجان با استفاده از دادههای ایستگاه زمینی و مقایسه آن با دادههای بهدست آمده از روش سنجش از راه دور، پایان نامه کارشناسی ارشد. به راهنمایی یوسفعلی عابدینی و حمیدرضا خالصیفرد. زنجان: دانشگاه زنجان، دانشکده علوم.
ذوالفقاری نیک انجام، س.؛ خالصیفرد، ح. ر. و عابدینی، ی. (1393). تخمین زمان ریزش پدیده چند روز غباری با استفاده از همبستگی دادههای PM10 و دادههای شیدسنج خورشیدی. فصلنامه علوم محیطی، 12 (1)، 115-120.
عابدینی، ی.؛ پریزنگنه، ع. و خامسی، ج. (1380). بررسی پخش و پراکندگی آلایندههای هوای ناشی از صنایع سرب و روی زنجان، ادارهکل حفاظت محیطزیست زنجان و دانشگاه زنجان.
عابدینی، ی.؛ خامسی، ج. و عزیزی، ا. ح. (1386). بررسی مدلهای پخش و پراکنش آلودگی هوا و انتخاب مدل بهینه برای زنجان، دانشگاه زنجان و ادارهکل حفاظت محیطزیست زنجان.
عابدینی، ی.؛ زمانی، ع.؛ رسولیفرد؛ م. ح.؛ خامسی، ج.؛ عابدی، ا. و نور، م. (1396). بررسی میزان غلظت فلزات سنگین ناشی از فعالیت شهرک روی بر شهر زنجان، ادارهکل حفاظت محیطزیست زنجان و دانشگاه زنجان.
علیاکبری بیدختی، ع. ع. و بنی هاشم، ت. (1376). لایه آمیخته شهری و آلودگی هوا، محیط شناسی،20(0)، 60-53.
محمدشفیعی، م. ر. و محمدی، ب. (1392). آلودگی هوا و اثرات آن بر محیط زیست، انتشارات علم آفرین.
معصومی، ا.؛ عابدینی، ی.؛ مرادحاصلی، ر.؛کرمی، س. و تقیلو، م. (1402). بررسی منابع گرد و غباری زنجان و امکان سنجی پیش بینی آن(طرح پژوهشی)، ادارهکل هواشناسی زنجان و سازمان مدیریت و برنامه ریزی استان زنجان.
معصومی، ا.؛ عابدینی، ی.؛ مرادحاصلی، ر.؛کرمی، س. و تقیلو، م. (1403). بررسی چشمههای داخلی گرد و غبار استان زنجان، نهمین همایش منطقهای تغییر اقلیم و گرمایش زمین، دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان، 1403.
مظلومی، س. ع.؛ اسماعیلی ساری، ع. و بهرامیفر، ن. (1399). بررسی میزان فلزات سنگین در ذرات معلق (PM4) هوای شهر تهران و ارزیابی ریسک سلامت ناشی از آن ها. فصلنامه علوم محیطی، 18(1)، 1-16.
مهاجر، ج. (1391). شبیه سازی انتشار آلودگی در جو. پایان نامه کارشناسی ارشد. به راهنمایی کوروش باقری و یوسفعلی عابدینی، تهران، دانشگاه جامع امام حسین(ع)، دانشکده علوم.
نور، م. (1394)، مطالعه انتشار آلودگی هوای ناشی از فعالیت شهرک تخصصی روی زنجان. پایان نامه کارشناسی ارشد. به راهنمایی یوسفعلی عابدینی. زنجان: دانشگاه زنجان، دانشکده علوم.
Arya, S. P. (1999). Air Pollution Meteorology and Dispersion. Oxford. Oxford University Press. Briggs, G. A. (1975). Plume rise predictions. Lectures on Air Pollution and Environmental Impact, 59-111, Analyses, Workshop Proceedings, Boston, Massachusetts. September 29 - October 3. American Meteorological Society, Boston, Massachusetts. De Nevers, N. (2000). Air Pollution Control Engineering. USA: McGraw-Hill. EPA. (1995). User’s Guide for the Industrial Source Complex (ISC3) Dispersion Model. Volume II-Description of Model Algorithms, EPA-454/B-95-003b. U.S. Environmental Protection Agency, Research Triangle Park, N.C. Friedlander, S. K. (1973). Chemical Element Balances and Identification of Air Pollution Sources. Envron. Sci. Technol. 7, 235-240. Gharibzadeh, M., Alam, K., Bidokhti, A. A., Abedini, Y., & Masoumi, A. (2017). Radiative effects and optical properties of aerosol during two dust events in 2013 over Zanjan, Iran. Aerosol and Air Quality Research, 17(3), 888-898. Gharibzadeh, M., Alam, K., Bidokhti, A. A., Abedini, Y., & Masoumi, A. (2018). Climatological analysis of the optical properties of aerosols and their direct radiative forcing in the Middle East. Journal of Atmospheric and Solar-Terrestrial Physics,183. Golay, M.W. (1982). Numerical modeling of buoyant plumes in a turbulent, stratified atmosphere. Atmos. Environ., 16, 2373-2381. Hanna, S. R. (1971). A Simple Model for Calculating Dispersion from Urban Area Sources. J. Air Pollut. Control Assoc., 21, 774-777. Hanna, S. R., Metro Briggs, G. A., & Hosker, R. P. (1981). Handbook on atmospheric diffusion. Washington, USA: U.S. Department of Energy. Hanna, S.R., & Paine, R.J. (1989). Hybrid Plume Dispersion Model (HPDM) Development and Evaluation. Journal of Applied Meteorology, 21, 206-224. IPCC. (2007). Climate Change 2007: The Scientific Basis. Contribution of Working Group I to the Fourth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change. IPCC. (2021). Climate Change 2021: The Physical Science Basis. Contribution of Working Group I to the Sixth Assessment Report of the Intergovernmental Panel on Climate Change. Karl, B., Schnelle, Jr., & Partha, R. (1977). Atmospheric Dispersion Modeling Compliance Guide. USA: A Division of the McGraw-Hill Companies. Lazaridis, M. (2023). Modelling approaches to particle deposition and clearance in the human respiratory tract, Air Quality, Atmosphere & Health, 16, 1989–2002. Lazaridis, M. (2011). First Principles of Meteorology and Air Pollution, New York: Springer. Leelossy, A., Ferenc Modnar, Jr., & Ferenc, I. (2014). Agnes Havasi, Istvan Lagzi, Robert Meszaros, Dispersion modeling of air pollutants in the atmosphere. Central European Journal of Geosciences, 6(3), 257-278. Matthew, R. (2007). Air pollution climatology using meteorological reanalysis, Imperial College London, Ph.D thesis. Morris, R. E., & Myers, T. C. (1990). User's Guide for the Urban Airshed Model. USA: U.S. Environmental Protection Agency Report EPA-450/4-90-007A and B. Pasquill F., & Smith F. B. (1983). Atmospheric Diffusion New York: John Wiley and Sons, Inc. Hurley, P. J., Physick, W. L., & Luhar, A. K. (2005). TAPM: a practical approach to prognostic meteorological and air pollution modelling. Environmental Modelling & Software, 20(6), 737-752. Scheffe, R. D. (1993). A Review of the Development and Application of the Urban Airshed Model. Atmospheric Environment. Part B. Urban Atmosphere, 27(1), 23-39. Schnelle, K. B., & Dey, P. R. (1999). Atmospheric dispersion modeling compliance guide. New York: McGraw-Hill. Turner, D. B. (1970). Workbook of Atmospheric Dispersion Estimates, USA: U.S. Environmental Protection Agency Report AP-26, Washington, DC. Turner, D. B. (1994). Workbook of Atmospheric Dispersion Estimates; an Introduction to Dispersion Modeling, 2d ed., Boca Raton: Lewis publishers. Weil, J.C., & Brower, R.P. (1984). An Updated Gaussian Plume Model for Tall Stacks. Journal of Air Pollution Control Association, vol.34, 818-827. WHO. (2000). Air quality Guideline. Second Edition, Denmark: Copenhagen. Zlatev, Z. (1995). Computer Treatment of Large Air Pollution Models, Dordrecht-Boston-London: KLUWER Academic Publishers. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 189 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 66 |
||