| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,119 |
| تعداد مقالات | 76,512 |
| تعداد مشاهده مقاله | 152,920,636 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 115,048,965 |
سیاست خارجی واقعگرایی چین در خلیجفارس؛ قرن 21 | ||
| پژوهشهای علوم تاریخی | ||
| مقاله 1، دوره 17، شماره 2 - شماره پیاپی 40، دی 1404، صفحه 1-24 اصل مقاله (481.14 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jhss.2025.388234.473773 | ||
| نویسندگان | ||
| فرج الله احمدی* 1؛ نرگس خاتون میر حسینی2 | ||
| 1دانشیار، گروه تاریخ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| 2دانش آموخته کارشناسی ارشد، گروه تاریخ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| با شروع قرن بیستو یکم، یکی از مهمترین نگرانیهای چین نیاز مبرم این کشور به منابع انرژی در جهت حفظ روند توسعه اقتصادیاش بود. در سال 2001، زمانیکه چین به سازمان جهانی تجارت پیوست و تمایل پکن برای تعامل با جامعه بینالملل و حضور در صحنه اقتصاد جهانی دو چندان شد و رویکردهای متنوعی را در سیاست خارجی خود برگزید. این رویکردهای نوین در کنار سایر سیاستهای خارجی چین دستاوردهای سیاسی_ اقتصادی بیشماری برای چین به ارمغان آورد. رویکرد «واقعگرایی» یکی از راهبردهایی بود که چین در سایه آن توانست اهداف بلندمدت خود در خلیجفارس دنبال کند. ازاینرو، مسئله این مقاله شناخت رویکرد واقعگرایی در سیاست خارجی چین و هدف آن بررسی تأثیر این رویکرد در موفقیت چین در تعامل با خلیجفارس است. این مقاله در صدد است تا به پاسخ این سؤال اصلی دست یابد که از آغاز قرن 21، اتخاذ رویکرد واقعگرایی در کنار سایر رویکردهای چین در سیاست خارجی چه دستاوردهایی برای این کشور به همراه داشته است؟ فرضیه این مقاله بر این مبنا استوار است که با شروع قرن 21، چین تلاش کرد تا با گرایش به رویکرد واقعگرایی، تعامل خود با کشورهای خلیجفارس را در قالب طرحهای متنوع گسترش دهد و با شرکت در مجامع بینالمللی مرتبط با خلیجفارس، اهداف سیاسی و اقتصادی خود را که همانا دریافت انرژی، تسلط بر بازارهای منطقه و حفظ امنیت منابع و منافعشان بود، پیش ببرد. یافتههای این مقاله حاکی از آن است که سیاست خارجی چین در خلیج فارس، نمونهای بارز از یک واقعگرایی عملی و حساب شده است که پکن آن را در پوشش یک دیپلماسی اقتصادی چند جانبه توسعه داده است. این مقاله با گردآوری اطلاعات کتابخانهای و منابع اینترنتی به روش توصیفی - تحلیلی، یافتههای خود را ارائه و سپس به نتیجهگیری پرداخته است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| خلیجفارس؛ چین؛ سیاست خارجی؛ واقعگرایی؛ قرن بیستیکم | ||
| مراجع | ||
|
سازمند، بهاره و فریبرز ارغوانی، (1396)، سیاست های خارجی جهانی و منطقه ای چین در قرن 21، تهران، دانشگاه تهران.
حق شناس کمیاب، سید علی، (1388). ساختار سیاسی اجتماعی لبنان، تهران، سنا.
شامیری شکفتی، افشین، (1397)، سیاست خارجی چین، تهران، جوینده.
قاسمی، فرهاد، (1391)، اصول روابط بین الملل، تهران، میزان.
نای، جوزف، (1398)، آینده قدرت، مترجم احمد عزیزی، تهران، نی.
براتی، رضا و شیرخانی، علی، (1392)، «سیاست خارجی عمل گرایانه و توسعه اقتصادی: مطالعه موردی چین از 1978- 2010»، مطالعات راهبردی جهانی شدن، دوره 4، شماره 12، 164- 133.
بهرامی مقدم، سجاد، (1399)، «محرکهای اقتصادی ابتکار کمربند و جاده»، سیاست و روابط بین الملل، دوره 4، شماره 4، 56- 30.
رنجبرحقیقی، لادن، (1399)، «روابط اقتصادی چین و خلیج فارس تحت ابتکار کمربند و جاده»، دستاوردهای نوین در مطالعات علوم انسانی، شماره 34، 105- 85...
سازمند، بهاره و رمضانی، احمد، (1399)، «رژیم سازی چین در خلیج فارس، واکاوی منطقه آزاد تجاری چین و شورای همکاری خلیج فارس»، سازمانهای بین المللی، شماره 13، 655- 626.
شامیری شکفتی، افشین، شاهنده، بهزاد و دیگران، (1397)، «جایگاه قدرت هوشمند در سیاست خارجی چین»، ژئوپلتیک، شماره 51، 62- 31.
علهپور، مهرداد و سیمبر، رضا، (1399)، «ارزیابی عوامل مؤثر بر تعامل اقنصادی چین با بلوکهای تجاری منتخب مطالعه تطبیقی شورای همکاری خلیج فارس و اوراسیا»، نشریه سازمانهای بین المللی، 596- 623.
غریان زندی، داوود و عباسی، محمد، (1400)، «تحولات استراتژیک خارجی چین در خاورمیانه در دهه دوم سده 21، چرایی و چگونگی»، مطالعات اقتصاد سیاسی بین الملل، دوره 4، شماره 2، 522- 493.
متقی، افشین و دستجردی، کامران، (1394)، «ژئوپلتیک و واقعگرایی، مورد گفتمان؛ سیاست خارجی چین»، فصلنامه جغرافیا، شماره 45، 28- 5.
متقی، افشین و قره بیگی، مصیب، (1393)، «جایگاه راهبردی خلیج فارس در سیاست خارجی چین»، پژوهشنامه ایرانی سیاست بین الملل، دوره 2، شماره 2، 89- 70.
وجدی دستگردی، زهرا و صالحیان دهکردی، حسین، (1397)، «بررسی حضور چین در خلیج فارس از منظر سیاسی و اقتصادی با تکیه بر روابط ایران و چین»، پایگاه مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی، دوره 2, 12- 1.
آقاجانی، زهره، (1402)، «تجارت ایران با سازمان همکاری شانگهای از مرز 37 میلیارد دلار گذشت»، مهر نیوز، 24 بهمن 1402، کد خبر: 6023577.
عطارزاده، سجاد، (1402)، «چین و خلیجفارس؛ از تعامل اقتصادی تا همکاری راهبردی»، روزنامه فرهیختگان، 11 شهریور 1402، کد خبر: 84088.
Aghajani, Zohreh, (2023), "Iran's Trade with the Shanghai Cooperation Organization Exceeds $37 Billion", Mehr News, February 13, News Code: 6023577. [In Persian] https://www.mehrnews.com/news/6023577/24.11.1402. Attarzadeh, Sajjad, (2023), "China and the Persian Gulf: From Economic Interaction to Strategic Cooperation", Farhikhtegan newspaper, September 2, 2023, news code: 84088. [In Persian]. https://farhikhtegandaily.com/news/84088/. Bahrami Moghaddam, Sajjad, (2020), "Economic Drivers of the Belt and Road Initiative", Politics and International Relations, Vol. 4, No. 4, 30-56. [In Persian] Baohui, Zhang. (2014). "Xi Jinping, Pragmatic Offensive Realism and China's Rise", Global Asia. Vol. 9. No. 2. https://www.globalasia.org/v9no2/feature/xi-jinping-pragmatic-offensive-realism-and-chinas-rise_baohui-zhang Barati, Reza, and Shirkhani, Ali, (2013), "Pragmatic Foreign Policy and Economic Development: A Case Study of China from 1978-2010", Strategic Studies of Globalization, Vol. 4, No. 12, 133-164. [In Persian] Chaziza, Mordechai. (2022). "Gulf States Do Digital with China- Analysis", in East Asia Forum. https://eastasiaforum.org/2022/10/07/gulf-states-go-digital-with-china/. Ehteshami, Anoushirvan. (2023). "China's Grand Vision and the Persian Gulf'", IAI Papers. 23. 7. 2023, ISSN 2610- 9603. https://www.iai.it/sites/default/files/iaip2307.pdf. Ellehpour, Mehrdad, and Simbar, Reza, (2020), "Evaluation of Factors Affecting China's Economic Interaction with Selected Trade Blocs: A Comparative Study of the Persian Gulf Cooperation Council and Eurasia", Journal of International Organizations, 596-623. [In Persian] Fulton Jonathan. (2021). "China between Iran and the Gulf Monarchies", Middle East Policy, Volume 28, Issue 3-4. Pp. 203- 216. https://onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1111/mepo.12589. Gharyanzandi, Davood, and Abbasi, Mohammad, (2021), "China's Foreign Strategic Developments in the Middle East in the Second Decade of the 21st Century, Why and How", International Political Economy Studies, Vol. 4, No. 2, 493-522. [In Persian] Ghasemi, Farhad, (2012), Principles of International Relations, Tehran, Mizan. [In Persian] Haghshenas Kamiab, Seyed Ali, (2009). The Socio-Political Structure of Lebanon, Tehran, Sana. [In Persian] Hankins, James. (2020). "What Kind of Realism Toward China?", Book Reviews. Winter 2020. 21. https://claremontreviewofbooks.com/what-kind-of-realism-toward-china/. Herrero, Alicia Garcia. (2023). "China's growing complex economic relationship with the Gulf States". Bruegel. https://www.bruegel.org/newsletter/chinas-growing-and-complex-economic-relationship-gulf-states/21.1.2023. International Monetary Fund, “Direction of Trade Statistics,” https://data.imf.org/?sk=9D6028D4-F14A-464C-A2F2-59B2CD424B85&sId=1515619375491. Jonathan Fulton and Li-Chen Sim, eds., External Powers and the Gulf Monarchies (London: Routledge, 2019). Kenneth Katzman, “The United Arab Emirates (UAE): Issues for U.S. Policy,” Congressional Research Service, 2020, 14. Lars Erslev, Anderson. (2019). "China, The Middle East, and Researching of World Order, The Case of Iran". Danish Institute of International Studies. https://pure.diis.dk/ws/files/3166089/DIIS_WP_2019_14_China_the_Middle_East_and_the_reshaping_of_world_order.pdf.. Laura Zhou, “China, Iran Should Stand Together Against ‘Unilateralism and Bullying,’ Wang Yi Says,” South China Morning Post, January 1, 2020, https://www.scmp.com/news/china/diplomacy/article/3044149/china-iran-should-standtogether-against-unilateralism-and. Mearsheimer, J.J. (2001). The tragedy of great power politics. New York: W.W. Norton & Company. https://samuelbhfaure.com/wp-content/uploads/2015/10/s2-mearsheimer-2001.pdf. Mottaghi, Afshin, and Dastjerdi, Kamran, (2015), "Geopolitics and Realism, Case of Discourse: China's Foreign Policy", Geography Quarterly, No. 45, 5-28. [In Persian] Mottaghi, Afshin, and Gharebeigi, Mosayeb, (2014), "The Strategic Position of the Persian Gulf in China's Foreign Policy", Iranian Journal of International Politics, Vol. 2, No. 2, 70-89. [In Persian] Nye, Joseph, (2019), The Future of Power, Translated by Ahmad Azizi, Tehran, Ney. [In Persian] Ranjbar Haghighi, Ladan, (2020), "China-Persian Gulf Economic Relations under the Belt and Road Initiative", New Achievements in Humanities Studies, No. 34, 85-105. [In Persian] Sazmand, Bahareh and Fariborz Arghavani, (2017), China's Global and Regional Foreign Policies in the 21st Century, Tehran, University of Tehran. [In Persian] Sazmand, Bahareh, and Ramezani, Ahmad, (2020), "China's Regime-Making in the Persian Gulf, An Analysis of the China Free Trade Zone and the Persian Gulf Cooperation Council", International Organizations, No. 13, 626-655. [In Persian] Shamiri Shekofti, Afshin, (2018), China's Foreign Policy, Tehran, Jooyande. [In Persian] Shamiri Shekofti, Afshin, Shahandeh, Behzad, and et al., (2018), "The Position of Smart Power in China's Foreign Policy", Geopolitics, No. 51, 31-62. [In Persian] Stephen M. Walt, The Origin of Alliances (Ithaca: Cornell University Press, 1987), 17-50; Kenneth Waltz, Theory of International Politics (Long Grove: Waveland Press, 1979), 126. Steven, Simon. (2021). "China and the Persian Gulf in the Aftermath of the U.S. Withdrawal". Quincy Brief. 2021, No.17. https://quincyinst.org/research/china-and-the-persian-gulf-in-the-aftermath-of-a-u-s-withdrawal/. Vajdi Dastgerdi, Zahra, and Salehian Dehkordi, Hossein, (2018), "Investigating China's Presence in the Persian Gulf from a Political and Economic Perspective Based on Iran-China Relations", Scientific Information Center Database, Vol. 2, 1-12. [In Persian] Waleed Hazbun, “In America’s Wake: Turbulence and Insecurity in the Middle East,” Shifting Global Politics and the Middle East 34, (2019): 14-17. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 203 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 171 |
||