| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,140 |
| تعداد مقالات | 76,846 |
| تعداد مشاهده مقاله | 154,477,171 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 116,537,103 |
تحلیل محتوای اسناد موقوفات صاحبمنصبان ایالت مازندران در دورة قاجار (1344-1210ق.) | ||
| پژوهشهای علوم تاریخی | ||
| دوره 18، شماره 1 - شماره پیاپی 41، اردیبهشت 1405، صفحه 1-1 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jhss.2025.387832.473770 | ||
| نویسندگان | ||
| فرشید نوروزی* 1؛ حمیدرضا آریانفر2 | ||
| 1دکتری تاریخ ایران اسلامی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران. | ||
| 2استادیار، بنیاد ایرانشناسی، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| پژوهش حاضر با هدف واکاوی نوع، کارکرد و مقاصد موقوفات صاحبمنصبان ایالت مازندران در دورة قاجار، به تحلیل کیفی محتوای اسناد وقفی این طبقه میپردازد. دادههای تحقیق از مجموعهای از وقفنامههای تنظیمشده میان سالهای ۱۲۱۰ تا ۱۳۴۴ق. گردآوری شده که دربردارندۀ نام و عنوان چهار سرتیپ، سه سردار، سه خان، دو بیگلربیگی، یک کلانتر و یک مستوفی است. موقوفات این افراد از نظر نوع، طیف متنوعی از داراییها نظیر زمین، دکان، کاروانسرا، قهوهخانه، باغ، مراتع، قنات، عمارت و قلعه را دربر میگیرد؛ موضوعی که نشاندهندۀ گستردگی منابع مورد وقف و تنوع اموال در اختیار واقفان است. مصارف موقوفات نیز حوزههای مختلفی را شامل میشود، از جمله برگزاری مراسم عزاداری، اعانة به فقرا، سادات و مساکین، تأمین معاش بازماندگان، و اجرای برنامههای عامالمنفعه. این تنوع در مصارف، بازتابی از نگرش دینی، مسئولیت اجتماعی و حساسیت طبقۀ حاکم نسبت به نیازهای جامعه عصر خویش است. توزیع زمانی موقوفات نشان میدهد که ۳۶ درصد متعلق به دورة ناصری، ۵۰ درصد به دورة مظفرالدینشاه و ۱۴ درصد به دورة احمدشاه است؛ همچنین از حیث جغرافیایی، بیشترین اسناد مربوط به شهرهای ساری و نور هستند. یافتهها حاکی از نقش مؤثر این طبقه در تداوم و تقویت نهاد وقف از طریق وقف داراییهای متنوع خود، در پاسخگویی به نیازهای اجتماعی و مذهبی عصر خویش سهمی موثر داشتهاند.در ایالت مازندران دوره قاجار است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| دورة قاجار؛ ایالت مازندران؛ وقف؛ اسناد موقوفات؛ صاحبمنصبان | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 189 |
||