| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,140 |
| تعداد مقالات | 76,846 |
| تعداد مشاهده مقاله | 154,477,171 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 116,537,103 |
حافظۀ زنده در برابر تاریخ رسمی؛ مکانهای خاطره و بازخوانی تاریخ واقعی در پرتو اندیشۀ نورا | ||
| پژوهشهای علوم تاریخی | ||
| دوره 18، شماره 1 - شماره پیاپی 41، اردیبهشت 1405، صفحه 1-1 | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jhss.2025.402328.473850 | ||
| نویسندگان | ||
| محمد امیر احمدزاده1؛ سولماز آوریده* 2 | ||
| 1دانشیار پژوهشگاه علوم انسانی | ||
| 2استادیار گروه علوم اجتماعی،دانشگاه پیام نور،تهران،ایران. | ||
| چکیده | ||
| پژوهش حاضر به بررسی نسبت میان «حافظۀ زنده» و «تاریخ رسمی» در بستر تحولات فکری، فرهنگی و هویتی جوامع مدرن و پسانوگرا میپردازد. مسئله محوری پژوهش، تضاد میان حافظههای زیسته و روایتهای غیررسمی گروههای به حاشیه راندهشده با حافظۀ رسمی سازمانیافته توسط نهادهای سیاسی و فرهنگی است؛ حافظهای که در فرآیند ملتسازی مدرن، تاریخ را به ابزاری ایدئولوژیک برای بازنمایی گذشته یکدست تبدیل کرده و حافظههای متکثر را به حاشیه رانده است. پژوهش حاضر با بهرهگیری از چارچوب نظری «مکانهای حافظه» پییر نورا و روش تحلیل انتقادی گفتمان، ظرفیت این مکانها را در بازنمایی، احیا و تداوم حافظههای سرکوبشده بررسی میکند. نتایج نشان میدهد که سیاستهای حافظهساز دولت ـ ملتهای مدرن، با حاشیه راندن خاطرات گروههای اقلیت، تاریخ را به ابزار تثبیت قدرت و گفتمان مسلط بدل کردهاند؛ دربرابر این روند «مکانهای حافظه »میتوانند بستری برای درک گذشتهی واقعی جامعه و حفظ پیوستگی با آن فراهم آورند. این مکانها علاوه بربازسازی هویت جمعی ، امکان مقاومت در برابر فراموشی تاریخی، احیای روایتهای مغفول و صداهای بهحاشیهرانده را فراهم می سازند؛ بهگونهای که تنوع و چندصدایی حافظهی جمعی در برابر سلطهی روایت رسمی حفظ شود.دستاورد اصلی پژوهش، برجستهسازی نقش مکانهای حافظه در احیای روایتهای چندلایه، مقابله با یکنواختسازی تاریخی و ارائۀ چارچوبی انتقادی برای بازخوانی هویت فرهنگی و تقویت تاریخنویسی چندصدایی است؛ امری که امکان فهمی عمیقتر و چندبعدی از فرآیند حافظهسازی و بازنمایی تاریخی را فراهم میکند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| حافظۀ زنده؛ تاریخ رسمی؛ مکانهای خاطره؛ بازخوانی؛ هویت جمعی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 299 |
||