پیشنگری رخدادهای بارش سنگین شمالغرب ایران با بهکارگیری مقیاسکاهی آماری برونداد مدلهای منتخب CMIP6 با نرمافزار CMHyd | ||
| فیزیک زمین و فضا | ||
| دوره 51، شماره 2، تابستان 1404، صفحه 453-476 اصل مقاله (2.08 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jesphys.2025.394471.1007687 | ||
| نویسندگان | ||
| علی شاهی1؛ برومند صلاحی* 1؛ محمدسعید نجفی2 | ||
| 1گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران. | ||
| 2گروه مطالعات و تحقیقات منابع آب، موسسه تحقیقات آب، تهران، ایران. | ||
| چکیده | ||
| این پژوهش پیشنگری بارش سنگین در 23 ایستگاه همدید شمالغرب ایران را در سه دهه آتی ارائه میکند. برای این منظور، از دادههای 8 مدل AOGCM به نامهای MIROC6، CANESM5، ACCESS-CM2، BCC-CSM2-MR، NORESM2-LM، IPSL-CM6A-LR، MRI-ESM2-0 و CNRM-CM6-1 از مجموعه مدلهای سری CMIP6 تحت سه سناریو SSP1-2.6،SSP2-4.5 و SSP5-8.5 استفاده شد. دوره مشاهداتی 1990-2019 و دوره آینده 2030-2059 در نظر گرفته شدند. برونداد خام بارش در محیط نرمافزار R از فرمت NC به TXT تبدیل شد سپس خروجی مدلها برای هر ایستگاه استخراج و بعد از تبدیل واحد به میلیمتر توسط نرمافزار CMHyd مقیاسکاهی شد. کارایی مدلها با محاسبه سنجههای آماری PCC، KGE، RMSE، NSE و R2 ارزیابی شدند و برای انتخاب روش مناسب مقیاسکاهی از میان سه روش Precipitation Local intesity، Power transformation و Distribution mapping از شاخصهای آماری NSE، MAE و نمودار تیلور استفاده شد. بهمنظور کاهش عدمقطعیت با روش میانگینگیری وزنی، مدل همادی محاسبه شد. نتایج نشان داد که مدل همادی تولیدشده کارایی بهتری را نسبت به مدلهای منفرد دارد. نتایج نشان داد که تعداد رخدادهای بارش سنگین در دوره آینده نسبت به دوره گذشته بر اساس دو سناریوی بدبینانه و متوسط افزایش خواهد یافت ولی در سناریو خوشبینانه تغییری در تعداد رخداد حدی بارش رؤیت نخواهد شد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| بارش سنگین؛ تغییر اقلیم؛ شمالغرب ایران؛ CMIP6؛ CMHyd | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,218 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 565 |
||