| تعداد نشریات | 127 |
| تعداد شمارهها | 7,196 |
| تعداد مقالات | 77,227 |
| تعداد مشاهده مقاله | 157,223,811 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 118,406,725 |
فنون برهان ورزی در نامه سی و یکم نهج البلاغه بر اساس مؤلفه های نحو کارکردگرا | ||
| ادب عربی | ||
| مقاله 2، دوره 18، شماره 1 - شماره پیاپی 47، اردیبهشت 1405، صفحه 25-49 اصل مقاله (1.07 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jalit.2025.390918.612934 | ||
| نویسندگان | ||
| سید مهدی مسبوق* 1؛ فرشته شاهین2 | ||
| 1استاد گروه زبان و ادبیات عربی، دانشکده علوم انسانی ، دانشگاه بوعلی سینا ، همدان، ایران. | ||
| 2دانش آموخته دکتری زبان و ادبیات عربی دانشگاه بوعلی سینا، همدان ایران. | ||
| چکیده | ||
| انسان از زبان برای ارتباط و انتقال اندیشه بهره می گیرد و اهداف و اغراض خود را در قالب آن ساختاربندی می کند. پراگماتیک یا کاربردشناسی، کاربردهای ارتباطی زبان را در درجه نخست اهمیت قرار می دهد. یکی از کاربردهای زبان، متقاعد کردن مخاطب است که با تکیه بر تکنیک های برهانورزی تحقق می یابد. این تکنیک ها، ساخت نحوی جمله ها را تحت تأثیر قرار می دهد. در میان نظریه های نوین دستوری، نحو کارکردگرای سیمون دیک و به تبعیت از او احمد المتوکل، تحت تأثیر پراگماتیک، رویکرد کاربردی به ساختار جمله ها دارد و نقش و اهداف کاربردشناختی آن را مد نظر قرار می دهد. پژوهش حاضر که با روش توصیفی تحلیلی سامان یافته، به دنبال آن است که کیفیت کارکرد احتجاجی مؤلفه های نحو کارکردگرا را مورد بررسی قرار دهد و میزان برهمکنشی که این مؤلفه ها با تکنیک های برهان ورزی را مشخص کند که برای نیل به این هدف، نامۀ سی و یکم نهج البلاغه را به عنوان پیکره پژوهش انتخاب نموده است. برآیند پژوهش نشان داد که کانون پرسشی در این نامه با شگرد استفهام همپوشانی دارد و راهبردی برای نهادینه کردن باور در ذهن مخاطب است. کانون تکمیلی در سخن امام (ع) با استشهاد کلامی متناسب است و سازوکاری برای گسترش افق معنایی مخاطب و ترغیب او به عمل است. زنجیره کانونی، مشابه پیوستار کاربردشناختی است که این تکنیک، مراتب برهانی را از دیدگاه امام (ع) درجه بندی می کند. همچنین کانون مقابله از ره گذر فرآیند کانونی سازی، زمینه برهان ورزی کلام و تثبیت استدلال را فراهم می نماید. افزوده های وجهی در کلام امام (ع) نیز با توجه به درجه تعهد ایشان نسبت به وقوع رخداد، در تقویت یا تضعیف گزارۀ استدلالی نقش دارند | ||
| کلیدواژهها | ||
| نحو کارکردگرا؛ سیمون دیک؛ احمد المتوکل؛ کاربردشناسی؛ برهان ورزی؛ نهج البلاغه | ||
| مراجع | ||
|
آل صوینت، مؤید (بی.تا). تقنیات الحجاج فی نهجالبلاغة، الجامعة المستنصریة، کلیة الآداب.
Retrieved from> https://arabic.balaghah.net/sites/default/files/file/011_0.pdf
بنوهاشم، الحسین (2014). نظریة الحجاج عند شایم بیرلمان، بیروت: دارالکتاب الجدیدة المتحدة.
بودیه، محمد (2013). مفهوم الوظیفة عند أحمد المتوکل وسیمون دیک؛ قراءة فی نموذج النحو الوظیفی. جامعة محمد خیضر: مجلة کلیة الآداب واللغات، العدد 12 صص 266-243.
Retrieved from> http://archives.univ-biskra.dz/handle/123456789/3043
درنونی، أسماء (2021) . البنیة والوظیفة من منظور النحو الوظیفی؛ دراسة تطبیقیة فی سورة مریم. مجلة إشکالات فی اللغة والأدب، مجلد 10، العدد 2، صص 783-773.
Retrieved from> https://www.asjp.cerist.dz/en/downArticle/238/10/2/152861
ذوالفقاری، اکرم (1401). «تحلیل کاربردشناختی گزارههای اخلاقی در نهج البلاغه». رساله دکتری. همدان: دانشگاه بوعلی سینا.
https://doi.org/10.22051/jlr.2021.34957.1990 Retrieved from>
زیغد، سعیدة (2015). تحلیل الخطاب الحواری فی نظریة النحو الوظیفی، عمان: مجد لاوی.
Retrieved from> https://kolalkotob.com/book7665.html
شعیری، حمید رضا (1395). تجزیه و تحلیل نشانه- معناشناختی گفتمان. تهران: سازمان مطالعه و تدوین کتب علوم انسانی دانشگاهها (سمت).
Retrieved from> https://samt.ac.ir/fa/book/663/
شهبازی، علی اصغر (1403). «تحلیل وجوه پنهان معنا در نفرینهای نهجالبلاغه از منظر کاربردشناسی (با تمرکز بر ترجمه موسوی گرمارودی). مجله ادب عربی دانشگاه تهران، شماره 2، صص90-65.
Retrieved from>https://doi.org/10.22059/jalit.2024.370667.612779
الشهری، عبدالهادی بن ظافر (2004). إستراتیجیات الخطاب، مقاربة لغویة تداولیة. طرابلس: دارالکتاب الجدید المتحدة.
Retrieved from> https://archive.org/details/0539pdf_201912
صیهود، عباس عبد العزیز (2022) . مقاربة لسانیة لوظیفیة البؤرة التداولیة فی النظریة النحو الوظیفی، نماذج مختارة من شعر أحمد مطر. المجلة الحولیة للعلوم الانسانیظ والاجتماعیة. (29). 85-75.
Retrieved from < https://ijohss.com/index.php/IJoHSS/article/download/360/360
العثیمین، محمد بن صالح، (1434). شرح البلاغة من کتاب قواعد اللغة العربیة. السعودیة: مؤسسة الشیخ محمد بن صالح العثمین.
Retrieved from> https://archive.org/details/3830pdf_202001
العزاوی، أبوبکر (2006). اللغة الحجاج. المغرب: دار البیضاء.
Retrieved from> https://kolalkotob.com/book4643.html
علی بن ابی طالب. (1381). نهج البلاغه. ترجمه محمد دشتی. قم: انتشارات حضور.
https://esam.ir/item/27822644 Retrieved from>
قائمی، مرتضی و علیکرمی زهرا. (1394). «سبکشناسی نحوی نامه سی و یکم نهجالبلاغه». پژوهشنامة نقد ادب عربی،شماره 8، صص 167-140.
Retrieved from> https://ensani.ir/fa/article/390293
لاینز، جان (1391). درآمدی بر معناشناسی زبان. ترجمه: کورش صفوی، تهران: علمی.
المتوکل، أحمد (1986). دراسات فی النحو اللغة العربیة الوظیفیة.المغرب: دارالبیضاء.
المتوکل، أحمد (1985م). الوظائف التداولیة فی اللغة العربیة. المغرب: دارالثقافة.
Retrieved from> https://archive.org/details/Wadhaef
المتوکل، أحمد (1995م). قضایا اللغة العربیة فی اللسانیات الوظیفیة؛ البنیة التحتیة أو التمثل الدلالی التداولی.الرباط: دار الأمان.
Retrieved from> https://archive.org/details/logha_lisaniyat
المتوکل، أحمد (2009). مسائل النحو العربی فی قضایا نحو الخطاب الوظیفی. بیروت: دارالکتاب الجدید المتحدة.
Retrieved from> https://archive.org/details/5_20220212
مسبوق، سید مهدی، ذوالفقاری، اکرم (1403). «تحلیل کاربردشناختی سازوکار ادبورزی در مفاهیم اخلاقی نهجالبلاغه». مجله ادب عربی دانشگاه تهران، شماره 42، صص24-1.
Retrieved from> https://doi.org/10.22059/jalit.2024.370667.612779
همایونی، سعدالله و عدنان طهماسبی(1398). «واکاوی نظریه نحو کاربردی در زبان عربی از منظر احمد المتوکل، مورد مطالعه سطح کاربردشناختی». علم زبان، سال6، شماره 9، صص 276-248.
Retrieved from> https://doi.org/10.22054/ls.2019.30467.1111
همایونی، سعدالله (1399).«واکاوی ویژگیهای ممیز مقولات کاربردشناختی در زبان عربی، مورد مطالعه، کانون، موضوع، مبتدا، دنبالهرو». مجلة علمی پژوهشی انجمن ایرانی زبان و ادبیات عربی، شماره 55، صص189-167.
Retrieved from> 20.1001.1.23456361.2020.16.55.8.4
همایونی، سعدالله (1399). «واکاوی معناشناختی و کاربردشناختی مؤلفههای ترکیبی فاعل و مفعول در زبان عربی، رویکرد کاربردی». فصلنامه لسان مبین، سال11،شمارة40، صص 120-99.
Retrieved from> https://doi.org/10.30479/lm.2020.13190.3017
Alsoyent, M. (). Pilgrimage techniques in Nahj al-Balagha. University: Al-Mostansarieh, College of Arts. Retrieved from>https://arabic.balaghah.net/sites/default/files/file/011_0.pdf > [in Arabic]. Ali-Ibn Abi-Taleb. (--). Nahj al-Balaghah (M. Dashti, Trans.). Qom: Hozour publishing. https://esam.ir/item/27822644 Retrieved from> Al-Azaavi, A. (2006). The Language and the Pilgrims. Morocco: Dar al-Ahmadiyah for Publication. Retrieved from> https://kolalkotob.com/book4643.html> [in Arabic]. Al-Athimin, M. (2012). Explanation of rhetoric from book Grammar of the Arabic Language. Saudi Arabia: institute sheikh Mohamad ibn Saleh Al-Athimin. Retrieved from>https://archive.org/details/3830pdf_202001> [in Arabic]. Boudia, M. (2013). The concept of function according to Ahmed Al-Moutaouak and Simon Dick, reding in the functionalist syntax pattern. Journal of Arts and languages. 13. 243-266. Retrieved from> http://archives.univ-biskra.dz/handle/123456789/3043> [in Arabic]. Dernouni, A. (2021). Structure and function Through a Functional Grammar perspective An Applied Study in Surat of Maryam. Ichkalat Journal in language and literature. 10 (2).783-773. . Retrieved from>https://www.asjp.cerist.dz/en/downArticle/238/10/2/152861> [in Arabic]. Ghaemi, M. & Alikarami, Z. (2014). Syntactical stylistics of the thirty-first letter in Nahj al-Balagha. Critism of Arabic literature, 8 (66), 140-167. Retrieved from> https://ganj.irandoc.ac.ir/#/articles/55caa1f7d4df5a9d1fc5b6a624cc4d24 > [in Persian]. Homayooni, S. & tahmasbi, A. (2019).Applied Syntax Theory Analysis in the Arabic Language: The Case of Pragmatic Level. Jornal Language Science. 6 (9), 276-248. Retrieved from>https://doi.org/10.22054/ls.2019.30467.11 11 > [in Persian]. Homayooni, S. (2020). Analysis of distinguishing features concepts of the syntactic functions in Arabic, the subject of study; Focus, Topic, Theme, Tail. Scientific Research Journal of Iranian Language and Arabic Literature Association. (55), 189-167. Retrieved from> 20.1001.1.23456361.2020.16.55.8.4 > [in Persian]. Lines, J.(2012). An introduction to the semantics of language (k.Safavi, Trans.). Tehran: Elmi. Retrieved from> https://elmipublications.com/product/daramadibarmaanishenasizaban> [in Persian]. Masbogh, M, Zolfighari, A. (2024). A Pragmatic Analisis Of Politeness Mechanisms in the Ethical Concepts Of Nahj al-Balagha. Journal of Adab-e-Arabic(Arabic Literature), Published: Unversity of Tehran Press, (42). 1-24. . Retrieved from> https://doi.org/10.22059/jalit.2024.370667.612779 Al-Moutaouak, A., (1985). Pragmatic functions in Arabic grammr. Morocco: Dar Al- thaghafa. Retrieved from> https://archive.org/details/Wadhaef> [in Arabic]. Al-Moutaouak, A. (1986). Studies in functional Arabic grammar. Morocco: Dar Al- bayda. Retrieved from>http://lis.cl.cu.edu.eg/cgi-bin/koha/opac-detail.pl?biblionumber=90410 > [in Arabic]. Al-Moutaouak, A. (1995). Arabic language issues in functional linguistics, infrastructure or pragmatic semantic representation. Rabat: Dar Al-aman. Retrieved from>https://archive.org/details/logha_lisaniyat > [in Arabic]. Al-Moutaouak, A. (2009). Issues of Arabic grammar in issues towards functional discourse. Beirut: Dar Al-ketab Al-jadid. Retrieved from> https://archive.org/details/5_20220212> [in Arabic]. Mohammed, Z. & Salem, R. (2022). The problem Of Fonctional Grammar According to Ahmed AL-Mutawkil. Social Science Journal. 12. Retrieved from> https://resmilitaris.net/uploads/paper/68f8b96f5c4e7bd496fb960edd267d44.pdf Sayhoud, A. (2022). A Linguistic Approach to the Function of the Pragmatic Focus in the Theory of Functional Grammar, Selected models from Ahmed Matar's poetry. International journal on Humanities and Social Sciences. (29). 75-85. Retrieved from>https://ijohss.com/index.php/IJoHSS/article/download/360/360 Simon, D. (1997). The Thoery of Functional Grammar, Part 1: The Structre of the Clause-second-revised edition (K. Hengeveld, Ed.). Berlin. New York. Retrieved from> https://www.amazon.it/Theory-Functional-Grammar-Structure-published/dp/B00XX64NFQ Shahbazi, A. (2024). Analisis of Hidden Meanings in the Curses Of Nahj al-Balagha from the Perspective of Pragmatics (with a focus on the Translation of Musavi Garmaroudi). Journal of Adab-e-Arabic(Arabic Literature), Published: Unversity of Tehran Press, (2). 90-65. . Retrieved from> https://doi.org/10.22059/jalit.2023.358284.612673 Shairi, H. (2016). Analysis of the semantic sign of discourse.Tehran: Samt. Retrieved from>https://samt.ac.ir/fa/book/663/> [in Persian]. Al-Shahri, A. H. Z. (2004). Speech Strategies. Comparison of Lexical Usage, Lebanon: Dar al-ketab al-Hadithah. Retrieved from> https://archive.org/details/0539pdf_201912 Zigged, S. (2015). Dialogical discourse analysis in the Theory of functional grammar. Oman: Majd Lawi for publishing and distribution. Retrieved from>https://kolalkotob.com/book7665.html> [in Arabic] Zolfaghari, A. (2020). Analysis of moral pharses in Nahj al-Balaghah based on the pragmatics approach{Unpablished doctoral's thesis}. BU-Ali Sina University of faculty of Humanities.Retrieved from>https://ganj.irandoc.ac.ir/#/articles/55caa1f7d4df5a9d1fc5b6a624cc4d24 > [in Persian]. Zolfaghari, A., Masboogh, SM., & Ghaemi, M. (2021). Reding the moral concepts of Nahj al-Balagha by reling on communication implications. ZabanPazhuhi (Journal of language Research), 13(41), 137-166. Retrieved from> https://doi.org/10.22051/jlr.2021.34957.1990. | ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 463 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 63 |
||