میز خدمت الکترونیک
دوره ویراستاری

  اخبار و اعلانات

 آمار

تعداد نشریات127
تعداد شماره‌ها7,120
تعداد مقالات76,524
تعداد مشاهده مقاله152,947,593
تعداد دریافت فایل اصل مقاله115,101,426
عباسی, بیژن, محمدپور, محمدجواد. (1404). مفهوم ودیعه در عصر صفوی؛ مبنایی در تحدید قدرت دولت در دورة قاجار. , 55(3), 1955-1969. doi: 10.22059/jplsq.2023.357922.3302
بیژن عباسی; محمدجواد محمدپور. "مفهوم ودیعه در عصر صفوی؛ مبنایی در تحدید قدرت دولت در دورة قاجار". , 55, 3, 1404, 1955-1969. doi: 10.22059/jplsq.2023.357922.3302
عباسی, بیژن, محمدپور, محمدجواد. (1404). 'مفهوم ودیعه در عصر صفوی؛ مبنایی در تحدید قدرت دولت در دورة قاجار', , 55(3), pp. 1955-1969. doi: 10.22059/jplsq.2023.357922.3302
عباسی, بیژن, محمدپور, محمدجواد. مفهوم ودیعه در عصر صفوی؛ مبنایی در تحدید قدرت دولت در دورة قاجار. , 1404; 55(3): 1955-1969. doi: 10.22059/jplsq.2023.357922.3302

مفهوم ودیعه در عصر صفوی؛ مبنایی در تحدید قدرت دولت در دورة قاجار

فصلنامه مطالعات حقوق عمومی دانشگاه تهران
دوره 55، شماره 3 - شماره پیاپی 43، مهر 1404، صفحه 1955-1969    اصل مقاله (464.11 K)
نوع مقاله: علمی-پژوهشی
شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jplsq.2023.357922.3302
نویسندگان
بیژن عباسی* 1؛ محمدجواد محمدپور2
1استاد، گروه حقوق عمومی، دانشکدة حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران‏
2دانش‏ آموخته کارشناسی ارشد حقوق عمومی، دانشکدة حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران‏
چکیده
اندیشه تحدید قدرت دولت سابقه‏ ای تاریخی دارد و طی تاریخ، دچار تحولات بسیار شده است. برای فهم بهتر اندیشه تحدید قدرت دولت در دوره معاصر و اندیشه مشروطه‏ خواهی، آگاهی از روند پیدایش، تکوین و گسترش این مفهوم ضرورت دارد. ودیعه به ‏عنوان عقدی معین در فقه، در حقوق عمومی، مفهومی متفاوت دارد و مبنایی در جهت محدود کردن قدرت دولت است که در دوره قاجار و در آثار مکتوب آن عصر، ظهور بسیاری دارد. مفهوم ودیعه به مثابه مبنایی در تحدید قدرت دولت بر بنیانی استوار است که در عصر صفوی پی‏ ریزی شده و در برخی آثار علمای عصر صفوی، سرنخ ‏های مهمی از پیدایش این مفهوم وجود دارد. رفته ‏رفته با کمرنگ شدن وجه فقهی این مفهوم، بر جنبه سیاسی آن افزوده شد و ودیعه به ‏عنوان نظریه‏ ای اساسی در حکمرانی به مفهومی در جهت تنظیم رابطه مردم و شاه بدل شد. این مقاله با روشی توصیفی – تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه‏ ای، درصدد بررسی مفهوم ودیعه و چگونگی پیدایش و تحول آن به‏ عنوان مبنایی در جهت تحدید قدرت دولت در دوره قاجار و ریشه‏ یابی آن در عصر صفوی بوده است. 
کلیدواژه‌ها
تحدید قدرت دولت؛ حقوق ‏عمومی؛ عصر صفوی؛ قاجار؛ ‏مشروطه؛ ودیعه.‏
مراجع
  1. فارسی
الف) کتاب‏ها

  1. آدمیت، فریدون (1397). امیرکبیر و ایران. چ دوازدهم، تهران: خوارزمی.
  2. آدمیت، فریدون (1399). اندیشة ترقی و حکومت قانون. چ پنجم، تهران: خوارزمی.
  3. اصفهانی، راغب (1412ق). المفردات فی غریب القرآن. دمشق: دار القلم.
  4. امامی، سیدحسن (1380). حقوق مدنی. ج2، چ پانزدهم. تهران: اسلامیه.
  5. بخاری، محمد بن اسماعیل (1422ق). صحیح البخاری. ج3، بی‏جا: دار طوق النجاه.
  6. بیانی، خانبابا (1353). تاریخ نظامی ایران دورة صفویه. تهران: ستاد بزرگ ارتشتاران.
  7. جعفریان، رسول (1379). صفویه در عرصة دین، فرهنگ و سیاست. ج1. قم: پژوهشکدة حوزه و دانشگاه.
  8. سبزواری، محمدباقر (1383). روضه الانوار عباسی. تصحیح چنگیزی اردهایی اسماعیل. تهران: میراث مکتوب.
  9. سینکی، مجدالملک (1321). رسالة مجدیه. تصحیح سعید نفیسی. تهران: چاپخانة بانک ملی.
  10. طباطبایی، سیدجواد (1399). تأملی درباره ایران. 2ج، تهران: مینوی خرد.
  11. فیرحی، داود (1399). مفهوم قانون در ایران معاصر. تهران: نی.
  12. کدیور، محسن (1387). سیاست‏نامة خراسانی. تهران: کویر.
  13. کرمانی، ناظم الاسلام (1376). تاریخ بیداری ایرانیان. تصحیح علی‏اکبر سعیدی سیرجانی، تهران: پیکان.
  14. مجلسی، محمدباقر (1412ق). بیست‏وپنج رسالة فارسی. تصحیح سید مهدی رجائی. قم: کتابخانة آیت‏الله مرعشی.
  15. مدرس تبریزی، محمدعلی (1349). ریحانه الادب. ج5، تبریز: خیام.
  16. نایینی، محمدحسین (1398). تنبیه الامه و تنزیه المله. تصحیح سیدجواد ورعی. قم: بوستان کتاب.
  17. نفیسی، سعید (1384). تاریخ اجتماعی و سیاسی ایران در دورة معاصر. تهران: اهورا.
 

ب) مقالات

  1. جمشیدی، محمدحسین (1397). تبیین معناشناسی شناختی مفاهیم راع و رعیت بر مبنای حدیث نبوی و ارتباط آن با حقوق شهروندی. جستارهای زبانی، (43)، 239-276.
  2. دلیر، نیره (1393). گفتمان رعیت و راعی در نظام اندرزنامه‏ای دورة اسلامی. جستارهای سیاسی معاصر، 3، 62-82.
  3. سلطانی، سیدناصر (1399). عناصر نخستین قانون اساسی ایران؛ اصول حکومت قانون. پژوهش‏های حقوقی، (42)، 7-30.
آمار
تعداد مشاهده مقاله: 346
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 233





سامانه مدیریت نشریات علمی. قدرت گرفته از سیناوب