بازشناسی عنصر بصری خط در سیاه قلمهای مرقوم شفیع عباسی محفوظ در موزه بریتانیا | ||
| نشریه هنرهای زیبا: هنرهای تجسمی | ||
| مقاله 6، دوره 28، شماره 3، پاییز 1402، صفحه 65-76 اصل مقاله (1.66 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jfava.2023.348808.666979 | ||
| نویسندگان | ||
| علی اکبر جهانگرد* 1؛ محبوبه شیخی2 | ||
| 1استادیار گروه نقاشی، دانشکده هنر و معماری، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران. | ||
| 2دانشجوی کارشناسی ارشد رشته نقاشی موسسه آموزش عالی هنر شیراز. | ||
| چکیده | ||
| از جمله آثار برجای مانده از نگارگری مکتب اصفهان، آلبومی با جلد لاکی و نقاشی گل و مرغ، شامل 55 اثر به اسلوب سیاه قلم است که هم اکنون در موزه بریتانیا نگهداری میشود. مرقوم بودن سه اثر از این مجموعه به نام شفیع عباسی، باعث شده است تا این آلبوم به او نسبت داده شود. هدف از این پژوهش بازشناسی عنصر بصری خط در این سه اثر مرقوم است. طبقهبندی شاخصههای خط در قلم نگارگر، راهگشای صحتسنجی در سایر آثار منسوب به اوست. ازاینرو عنصر بصری خط در این آثار به روش توصیفی - پیمایشی با بهره جستن از منابع مکتوب و دادههای اسنادی، واکاوی میشود. نتایج حاصل، خط را از لحاظ نوع، به منحنیهای متنوعی تمیز داده و در پنج نوع، دستهبندی کرده است. برای هر اثر، دستهای واحد از نوع منحنی را میتوان برشمرد؛ خطهای دوار و سیالی که هماهنگی را با ساختار ریتم و الگو، به اثر بخشیدهاند. خط در این آثار از لحاظ کیفیت، با تصاحب ضخامتهای متغیر، حرکتی ممتد ندارد، بلکه با آغازی نازک و ظریف به ضخامت میرسد که گویی بهمثابه سایه و حجمپردازی عمل میکند. این ریتم تند و کند خطها در قلم شفیع عباسی دارای انجامی ظریف بوده و از اتصال به خط دیگر، رها است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| مکتب اصفهان؛ نقاشی گل و مرغ؛ شفیع عباسی؛ محمد شفیع اصفهانی؛ عنصر خط؛ اسلوب سیاهقلم | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 833 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 609 |
||