«علم الفرائض» و جایگاه آن در علوم دورۀ اسلامی | ||
| پژوهشنامه تاریخ تمدن اسلامی | ||
| دوره 55، شماره 1، شهریور 1401، صفحه 147-160 اصل مقاله (273.22 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jhic.2022.332669.654295 | ||
| نویسندگان | ||
| محمدجواد محمدحسینی* 1؛ سیّد جمال موسوی2 | ||
| 1دانشآموخته کارشناسی ارشد تاریخ علم، پژوهشکده تاریخ علم دانشگاه تهران | ||
| 2دانشیار گروه تاریخ تمدن ملل اسلامی، دانشکده الهیات و معارف اسلامی، دانشگاه تهران | ||
| چکیده | ||
| «علم الفرائض»، اصطلاحی فقهی است که به کیفیت محاسبه و تقسیم ارث میپردازد. نیاز عامه مردم به این علم از یک سو و وجود احادیثی ظاهراً دالّ بر ترغیب مردم به فراگیری آن از سوی دیگر، سبب شد تا در تکنگاریها و کتابهای جامع فقهی، این علم مورد بررسی قرار گیرد. بخش زیادی از این علم، شامل احکام شرعی است که مشخص میکند ترکۀ متوفّی با چه نسبتی و به چه کسانی میرسد، اما برای اجرای این ضوابط شرعی، ناگزیر به دانستن مقداری علم حساب موسوم به «حساب الفرائض» است. این پژوهش با روش توصیفی- تحلیلی، به چیستی علمِ فرائض و جایگاه آن در علوم دوره اسلامی پرداخته است. با بررسی دانشنامههای دورۀ اسلامی مشخص شده است که برخی از دانشمندان، فرائض را شاخهای از فقه و برخی دیگر آن را شاخهای از علم حساب و برخی دیگر آن را بینابین در هر دو علم و گاهی هم علمی کاملا مستقل دانستهاند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| علم الفرائض؛ علوم دورۀ اسلامی؛ ارث؛ حساب الفرائض | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,193 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 551 |
||