تحلیل نسبت زمانْآگاهی و خودآگاهی در فلسفۀ هوسرل | ||
| فلسفه | ||
| دوره 20، شماره 1 - شماره پیاپی 38، تیر 1401، صفحه 37-54 اصل مقاله (710.43 K) | ||
| نوع مقاله: علمی -پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jop.2021.328214.1006632 | ||
| نویسنده | ||
| حسین زمانیها* | ||
| استادیار گروه فلسفه و حکمت اسلامی دانشگاه شاهد | ||
| چکیده | ||
| هوسرل در آثار خود از سه سطح از زمانْآگاهی بحث میکند که این سه سطح عبارتاند از: آگاهی از زمان عینی (کیهانی)، زمانْآگاهی سوبژکتیو و آگاهی از زمان درونی (آگاهی مطلق). از نظر هوسرل این سطوح در حقیقت لایههای تقوم زمان هستند و مبنای تقوم هر لایه را باید در مرتبه یا لایۀ عمیقتر جستجو کرد تا به عمیقترین لایۀ زمانْآگاهی، یعنی همان آگاهی مطلق رسید. آگاهی مطلق، مقوم هر درک و معنایی از زمان است؛ اما در عین حال، خود بهوسیلۀ هیچ امر دیگری تقویم نمیشود، بلکه قوام آن قوام درونی است. این عمیقترین لایه در حقیقت جریان مستمر و وحدتبخش آگاهیاست که تمامی اعمال و افعال قصدی آگاهی در آن ریشه دارند. برخی از هوسرلپژوهان معاصر برای تبیین این معنا از زمانْآگاهی و نسبت آن با زمانْآگاهی سوبژکتیو، با رجوع به آثار هوسرل و دیدگاه وی دربارۀ تأمل، به تمایز بین دو نوع خودآگاهی، یعنی خودآگاهی پیشاتأملی و خودآگاهی تأملی اشاره کرده و این جریان بنیادین و وحدتبخش آگاهی را که مقوم هر درکی از زمان و زمانمندی است، با خودآگاهی پیشاتأملی متناظر دانستهاند. بر این اساس، آگاهی مطلق بهعنوان نوعی خودآگاهی پیشاتأملی به معنای زیست و تجربۀ غیر ابژهساز و غیر مضمونسازی است که هم بنیان ابژکتیویته و هم ریشه و بنیان سوبژکتیویتۀ استعلایی است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| هوسرل؛ پدیدارشناسی؛ زمانْآگاهی؛ آگاهی از زمان درونی؛ خودآگاهی پیشاتأملی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,383 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 956 |
||