بررسی و مقایسه آرای ارسطو و فارابی در مسئله خطای حسّی | ||
| فلسفه و کلام اسلامی | ||
| دوره 54، شماره 1، شهریور 1400، صفحه 246-227 اصل مقاله (633.51 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jitp.2021.312899.523237 | ||
| نویسندگان | ||
| کرامت ورزدار* 1؛ احد فرامرز قراملکی2؛ عبدالرسول کشفی3 | ||
| 1دانشجوی دکتری فلسفه و کلامِ اسلامی دانشگاه تهران | ||
| 2استادِ گروه فلسفه و کلامِ اسلامی دانشگاه تهران. | ||
| 3استاد گروه فلسفه و کلام اسلامی دانشگاه تهران | ||
| چکیده | ||
| در فلسفه ارسطو و فارابی معرفت از حواسّ آغاز میگردد. این رویکرد به اکتسابِ معرفت، با دو چالش مطرح شده توسّط سوفیزم دربابِ ادراکاتِ حسّی _ یعنی «خطای حسّ» و «تفسیرهای متعارض از ادراکاتِ حسّی»_ مواجه میشود. ارسطو با تقسیمِ محسوسات به «مختصّ» و «مشترک» و طرحِ مفهوم «شرایط متعادل» و همچنین با طرح دوگانهی «نمود» و «ادراک» تلاش میکند به این دو مسئله پاسخ دهد. فارابی نسبت به چالش دوّم موضِعی اتّخاذ نکرده است امّا در بابِ چالش اوّل با تقسیم یقین به «تامّ» و «غیرتامّ» راهکار متفاوتی را ترسیم میکند. از منظرِ وی یقینِ ناشی از «ادراکاتِ حسّی» یقین غیرتامّ است و با پایبندی به شرایط سهگانهای، میتوان به یقینهای حاصل از شهودِ حسّی پایبند بود. به نظر می رسد هیچیک از دو راهکارِ این دو متفکّر در حلّ مسئله خطای حسّی تامّ نیست؛ امّا راهکار ارسطو در تبیین مسئله، قابل دفاعتر از نظر فارابی است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| معرفت؛ خطای حسّی؛ سوفیزم؛ ارسطو؛ فارابی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 684 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 572 |
||