مقایسه برخی روشهای اندازهگیری توزیع اندازه ذرات اولیه خاک و ارائه زمانهای مناسب برای روش چهار قرائت تعیین بافت خاک | ||
| تحقیقات آب و خاک ایران | ||
| دوره 51، شماره 12، اسفند 1399، صفحه 2999-3015 اصل مقاله (2.48 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ijswr.2020.310061.668738 | ||
| نویسندگان | ||
| مرتضی یاوری1؛ محمدحسین محمدی* 2؛ کریم شهبازی3 | ||
| 1دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده مهندسی و فناوری، دانشگاه تهران، کرج، ایران | ||
| 2دانشیار گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده مهندسی و فناوری، دانشگاه تهران، کرج، ایران | ||
| 3دانشیارپژوهش موسسه تحقیقات خاک و آب، ﺳﺎزﻣﺎن ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت، آﻣﻮزش و ﺗﺮوﯾﺞ ﮐﺸﺎورزی، ﮐﺮج، اﯾﺮان | ||
| چکیده | ||
| برای تعیین توزیع اندازه ذرات اولیه (PSD) در آزمایشگاههای خاکشناسی ایران، از روشهای مختلفی استفاده میشود که این امر در بسیاری از شرایط امکان مقایسه نتایج و نیز دقت آنها را دشوار میکند. پژوهش حاضر برای رسیدن به یک راهکار مشخص که در عین سادگی و ارزان بودن، دقت قابل قبولی نیز داشته باشد، انجام شد. ابتدا با توجه به برخی ویژگیهای خاک از جمله درصد مواد سیمانکننده، 112 نمونه خاک از 16 استان مختلف کشور از کاربریها و اقلیمهای مختلف تهیه شد. PSD خاک با روش هیدرومتر با و بدون حذف مواد سیمانکننده اندازهگیری شد. نتایج نشان داد، روش رایج قرائت40 ثانیه و 2 ساعت (Bouyoucos, 1962)، بخش رس را با میانگین خطای مطلق (g/g100) 5/9 درصد نسبت به روش قرائت کامل اندازهگیری میکند و در 5/40 درصد از خاکهای مورد بررسی بیش از 10 درصد و در 2/94 درصد از خاکها بیش از 5 درصد بیشتر از مقدار واقعی اندازهگیری میکند و با ریزبافت شدن خاک میزان انحراف این روش از مقدار واقعی، افزایش مییابد. برای رفع مشکل، دو روش چهار قرائتی با طبقهبندی انجمن بینالمللی علوم خاک (ISSS) شامل: الف) قرائت 2 و 10 دقیقه (برای تعیین مرز شن و سیلت) و 6 و 8 ساعت (برای تعیین مقدار رس) و ب) قرائت 2 و 10 دقیقه (برای تعیین مرز شن و سیلت) و 6 و 24 ساعت (برای تعیین مقدار رس)، پیشنهاد شد. روش پیشنهادی قرائت 2 و 10 دقیقه و 6 و 8 ساعت و روش پیشنهادی قرائت 2 و 10 دقیقه و 6 و 24 ساعت بهترتیب در 1/97 و 2/94 درصد خاکها، کلاس بافت را به درستی نشان میدهد و به ترتیب در بیش از 90 و 81 درصد موارد، خطای آنها در تعیین مقدار رس خاک کمتر از 1± درصد میباشد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| توزیع اندازه ذرات؛ بافت خاک؛ چگالی سنجی؛ هیدرومتر | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,252 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,293 |
||