هژمونیکسازی گفتمان ترقیخواهی (جدیدی) در روزنامة بخارای شریف | ||
| مطالعات اوراسیای مرکزی | ||
| مقاله 2، دوره 13، شماره 1، فروردین 1399، صفحه 1-22 اصل مقاله (915.15 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jcep.2020.287352.449864 | ||
| نویسنده | ||
| سیده فهیمه ابراهیمی* | ||
| استادیار تاریخ، دانشگاه علامۀ طباطبائی | ||
| چکیده | ||
| شکلگیری جریان نوگرایی در فرارود قرن نوزدهم/سیزدهم که نظام اندیشهای مسلط بر آن بهدلیل تعاملنداشتن با جهان در رکود و ایستایی کمنظیری بود، آغاز رقابتی جدی و پرتنش میان دو جریان فکری بود. مطالعة این رقابت، ابهام جدی در مورد نحوة بهکارگیری قدرت و یارگیری آنها در جامعه ایجاد میکند. در این نوشتار با پرهیز از ورود به بحث مرسوم دعوای جدیدی و قدیمی و قضاوت مثبت و منفی دربارة آنها، این مسئله را بررسی میکنیم که چگونه جریان جدیدی با وجود تثبیت و عینیت گفتمان حاکم (قدیمی)، با استفاده از ابزار مطبوعات نظام معنایی خود را هژمونیک میسازد؟ چارچوبی که برای نظمبخشی و دقت در متن روزنامه به کارگرفته میشود، نظریة گفتمان لاکلا و موفه است؛ زیرا در شرایط وجود دشمنی میان نیروهای سیاسی مختلف در جامعه در دستهبندی فرایندی مفاهیم کارکرد مناسبی دارد. پاسخ آغازین ما این است: «محرّران جدیدی روزنامه با آگاهی از احوال جهان و تمسک به سنت اصیل اسلامی، ضمن تلاش برای بیداری خرد دینی تودههای مردم، نظام معنایی رقیب را که بر سنتهای بومی و دینی تأکید داشت به حاشیه راندند و در راه تثبیت خود گام برداشتند». نتیجه این شد که فرایند هژمونیکسازی نظام معنایی جدیدی در روزنامۀ بخارای شریف بهوسیلۀ معرفی خردهمفاهیم جدیدی، برجستهسازی مفاهیم پذیرفتهشده و همچنین غیریتسازی ضعیف گفتمان رقیب، صورت پذیرفت. | ||
| کلیدواژهها | ||
| بخارا؛ ترقیخواهی؛ جدیدی؛ روزنامۀ بخارای شریف؛ نظریة گفتمان | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 776 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 621 |
||