اثرات جنگل تراشی بر برخی ویژگیهای فیزیکی و شیمیایی خاک در زاگرس جنوبی | ||
| تحقیقات آب و خاک ایران | ||
| دوره 51، شماره 11، بهمن 1399، صفحه 2865-2876 اصل مقاله (1.19 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ijswr.2020.299912.668557 | ||
| نویسندگان | ||
| زهره خدادادی خمسلویی1؛ سیروس جعفری* 2 | ||
| 1گروه خاکشناسی- دانشکده کشاورزی دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان- ملاثانی- اهواز - ایران | ||
| 2دانشیار/ گروه خاکشناسی دانشکده کشاورزی دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان- ملاثانی- اهواز- ایران | ||
| چکیده | ||
| این پژوهش برای بررسی اثر تغییر کاربری جنگل بلوط به زراعت بر ویژگیهای خاک منطقه نیمهخشک صورت گرفت. ویژگیهای کیفی خاک دو کاربری در 15 سانتیمتری سطحی مقایسه شد. نتایج نشان داد در اثر تغییر کاربری از جنگل به زراعت، ماده آلی خاک بترتیب از 19/1 به 67/0درصد، پایداری خاکدانهها از 22/2 به 08/2 درصد و رس قابل انتشار خاک از 4/2 به 87/22 درصد تغییر یافت. این نتایج نشان از کاهش شدید کیفیت خاک در اثر جنگلتراشی داشت. با حذف جنگل از یک سو چتر حفاظتی مقابل نیروی قطرات باران حذف و از سوی دیگر ورود ماده آلی به سطح خاک کاهش و سبب کاهش پایداری خاکدانه و افزایش رس قابل انتشار شد. رس قابل انتشار، سبب ایجاد سله سطحی و تسریع فرسایش خاک گردید. در اثر کاهش ماده آلی، جرم مخصوص ظاهری نیز افزایش یافت. همچنین مقدار سنگریزه، شن، سیلت درشت و ریز در جنگل به ترتیب از 3/6 ،56، 6/12 و 4/5 درصد به 6/35 و 3/64 و 6/14 و 5/2 درصد در اراضی زراعی تغییر یافت. برخورد مستقیم نور خورشید و گرمای بیشتر خاک بهویژه در فصول گرم، سبب تسریع در تصعید نیتروژن خاک شده و علیرغم افزودن کودهای نیتروژنه به اراضی زراعی، مقدار نیتروژن در خاکهای زراعی کاهش یافت. تحلیل دادهها به مؤلفههای اصلی نشان داد که عاملهای مختلفی در اثر تغییر کاربری در چرخش واریمکسها اثرگذارند. حذف جنگل عامل اصلی تغییر ویژگیهای خاک و کاهش شدید کیفیت اراضی بود. تغییر کاربری نه تنها سودی برای تولید بیشتر مواد غذایی ندارد بلکه با تخریب کیفیت اراضی، سبب ایجاد سیل و افزایش رسوب از این مناطق میشود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| انتشار؛ پایداری خاکدانه؛ تصاعد؛ رس | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 823 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 635 |
||