قاعدۀ عزت | ||
| مجله علمی "پژوهشهای فقهی" | ||
| دوره 17، شماره 4، زمستان 1400، صفحه 1211-1236 اصل مقاله (549.01 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jorr.2020.301073.1008797 | ||
| نویسندگان | ||
| محمدعلی معیل* 1؛ مهدی فلاح2 | ||
| 1دانشجوی دکتری، گروه فقه و حقوق، دانشکدۀ علوم انسانی، واحد خمین، دانشگاه آزاد اسلامی، خمین، ایران | ||
| 2استادیار،گروه فقه و حقوق، دانشکدۀ علوم انسانی، واحد خمین، دانشگاه آزاد اسلامی، خمین، ایران | ||
| چکیده | ||
| مقولۀ «عزت» حتی اگر صرفاً بحثی مهم و اثرگذار در دانش اخلاق بهشمار آید، لازم است بهمنظور نمود عملی، در روند صدورِ حکم شرعی و قانونی قرار گیرد. فقه ـ بهعنوان تنظیمکنندۀ افعال مکلفان ـ با دارا بودن منابع غنی در این زمینه، [اما] بهصورت مستقل، متقن و منسجم به این موضوع نپرداخته است؛ احکام و قواعد فقهی موجود معمولاً جنبۀ سلبی دارند و مفاد آنها به معنای عزتِ حداقلی و حفظ وضع موجود است؛ قاعدهای فقهی که تمام لایههای فردی و اجتماعی جامعۀ دینی را به تلاش و اتخاذ تدابیر برای ارتقای همهجانبۀ عزتمندی دعوت و الزام کند، وجود ندارد. با توجه به این خلأ، پژوهش بنیادی حاضر، با هدف طراحی و کاربردیسازیِ «قاعدۀ عزت» و با روش استنباط و تحلیل محتوای ادله، به چهار مقولة مفاد قاعده، مستندات، تطبیقات و استثنائات قاعدۀ مذکور پرداخته است. براساس این قاعده، هر اقدامی که عزت فرد مسلمان و جامعۀ اسلامی منوط به انجام آن باشد، واجب است و در مقابل، هر فعلی که به ذلت آنان منجر شود، حرام است. این قاعده، با شمول موضوعی گسترده، نقش تعیینکنندهای در صیانت از حیثیات معنوی ایفا میکند و نیز در سطح کلان، سبب حفظ و ارتقای عزت و استقلال مسلمانان و جامعۀ اسلامی میشود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ذلت؛ عزت؛ قاعدۀ فقهی؛ قاعدۀ عزت | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,331 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 646 |
||