شبیه سازی و ارزیابی مطلوبیت زیستگاهی رودخانه با استفاده از مدل اکوهیدرولیکی SEFA (مطالعۀ موردی: رودخانۀ کردان) | ||
| مجله اکوهیدرولوژی | ||
| مقاله 13، دوره 7، شماره 2، تابستان 1399، صفحه 437-450 اصل مقاله (918.11 K) | ||
| نوع مقاله: پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/ije.2020.289573.1215 | ||
| نویسندگان | ||
| مهتاب قمبری محمدی1؛ سید علی ایوب زاده* 2؛ مهدی یاسی3 | ||
| 1دانش آموختۀ کارشناسی ارشد، گروه مهندسی سازه های آبی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران | ||
| 2استاد گروه مهندسی سازه های آبی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران | ||
| 3دانشیار، گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی کرج، دانشگاه تهران، کرج | ||
| چکیده | ||
| هدف اصلی از مطالعۀ حاضر، بررسی شرایط مطلوبیت زیستگاهی در یک بازۀ معرف از رودخانۀ کردان برای گونۀ هدف آبزی (سگماهی جویباری)، با استفاده از مدل اکوهیدرولیکی SEFA است. طبق بررسیهای انجامشده تا کنون از این نرمافزار در ایران استفاده نشده است. نخست با استفاده از نقشۀ توپوگرافی رودخانۀ کردان و نرمافزار ArcGIS، هندسۀ مدل رودخانه و مقاطع عرضی ایجاد شد. محاسبات و شبیهسازی هیدرولیکی در این مدل شامل شبیهسازی تراز سطح آب با استفاده از دو روش منحنی بده-اشل و پروفیل طولی تراز سطح آب (WSP) است. واسنجی مدل WSP از طریق تنظیم ضریب زبری مانینگ برای ایجاد انطباق مناسب بین تراز سطح آب مشاهداتی و محاسباتی توسط مدل است. پس از شبیهسازی هیدرولیکی و زیستگاهی در مدل SEFA، بین هیدرولیک جریان و نیازهای زیستگاهی، با استفاده از شاخص مطلوبیت زیستگاهی (AWS)، رابطه برقرار شد و منحنیهای بده- زیستگاه گونۀ هدف در بازۀ مطالعهشده استخراج شد. با بررسی بازۀ رودخانه، بهترین بدههای ارزیابیشده (m3/s 05/2ـ 063/2) برای گونۀ هدف، مشخص شد. بر اساس سری زمانی ماهانۀ جریان و زیستگاه، در ماه بهمن میزان مطلوبیت در 75 درصد روزهای این ماه بیشتر از 03/2 m2/m است که نسبت به سایر ماهها در این ماه حداکثر مطلوبیت رخ میدهد و کمترین مساحت مطلوب وزنی (شهریور) 13 درصد است. توزیع مطلوبیت زیستگاهی در بدههای مختلف نشان داد مطلوبیت در بخشهای میانی و پاییندست بیشتر است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| جریان محیط زیستی؛ رودخانۀ کردان؛ گونۀ سگماهی جویباری؛ مدل اکوهیدرولیکی SEFA؛ مساحت مطلوب وزنی (AWS) | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 863 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 597 |
||