نقش تغییرات رطوبت انتقال یافته در رخداد خشک سالی و ترسالی ایران | ||
| پژوهش های جغرافیای طبیعی | ||
| مقاله 1، دوره 51، شماره 4، زمستان 1398، صفحه 545-562 اصل مقاله (1.7 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله کامل | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jphgr.2019.244445.1007134 | ||
| نویسندگان | ||
| مصطفی کریمی احمدآباد* 1؛ مهناز جعفری2؛ فرامرز خوش اخلاق3؛ سعید بازگیر1 | ||
| 1استادیار گروه جغرافیای طبیعی، دانشکدة جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران | ||
| 2دانشجوی دکتری آب وهواشناسی، دانشکدة علوم زمین، دانشگاه شهید بهشتی، تهران | ||
| 3دانشیار گروه جغرافیای طبیعی، دانشکدة جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران | ||
| چکیده | ||
| در این پژوهش بهمنظور بررسی نقش میزان شار رطوبت در نوسانات بارش ایران از دادههای دوباره واکاویشدةERA Interim مرکز پیشبینیهای میانمدت اروپا با قدرت تفکیک مکانی 1 در 1 درجه در دورة آماری ۱۹۸۱-2011 بهره گرفته شده است. نخست، بهمنظور استخراج الگوهای مرطوب و خشک ایران، از شاخص استانداردشدة z استفاده شد و سالی که درصد مساحت رخداد دورههای فوق در آنها بیشینه بود انتخاب گردید و محاسبات مجموع قائم واگرایی شار رطوبت در چهار لایة جوی در سطح و مرزهای ایران و همچنین سطوح آبی اطراف در دورههای منتخب اجرا و مقادیر رطوبت ورودی به ایران محاسبه و استخراج شد. طبق نتایج حاصله، مشخص شد که الگوی جریان حاکم در منطقه و سطوح آبی نقش قابلملاحظهای در تغییرات رطوبت جو ایران داشته است؛ بهطوریکه مقدار شار رطوبت جوی در همة لایهها در سال آبی مرطوب بیشتر از سال خشک است. با توجه به الگوی جریان در لایههای مورد بررسی، دریای عرب در تراز زیرین و دریای مدیترانه در ترازهای میانی و بالایی جو در سال مرطوب بیشترین سهم را در انتقال رطوبت به ایران دارا میباشند. همچنین، مرزهای جنوبی در سه لایة زیرین، میانی، و بالایی جو در مرتبة اول و مرزهای غربی در مرتبة بعدی اهمیت به لحاظ مسیر ورود رطوبت به ایران قرار دارند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| ایران؛ ترسالی؛ خشکسالی؛ شاخص استانداردشدة z؛ واگرایی شار رطوبت | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,334 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 763 |
||