مطالعه اثر نوسان اطلس شمالی بر رابطه بین مسیرهای توفان اطلس شمالی و مدیترانه با استفاده از دادههای بازتحلیل NCEP/NCAR و JRA-55 | ||
| فیزیک زمین و فضا | ||
| مقاله 12، دوره 45، شماره 2، تابستان 1398، صفحه 423-440 اصل مقاله (1.02 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jesphys.2019.267521.1007050 | ||
| نویسندگان | ||
| آمنه ملاشریفی1؛ علیرضا محبالحجه* 2؛ فرهنگ احمدی گیوی3 | ||
| 1دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه فیزیک فضا، مؤسسه ژئوفیزیک، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||
| 2استاد، گروه فیزیک فضا، مؤسسه ژئوفیزیک، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||
| 3دانشیار، گروه فیزیک فضا، مؤسسه ژئوفیزیک، دانشگاه تهران، تهران، ایران | ||
| چکیده | ||
| نوسان اطلس شمالی (NAO) بهعنوان مهمترین عامل اثرگذار بر وضع هوای اروپا و مدیترانه و همچنین موقعیت مکانی و جهت مسیر توفان مطرح است، بهطوریکه مسیرهای توفان تحتتأثیر این پدیده دورپیوند هستند. هدف این پژوهش، نگاهی نو به اثر NAO بر مسیرهای توفان اطلس و مدیترانه از دیدگاه انرژتیک با استفاده از مجموعه دادههای بازتحلیل JRA-55 و مقایسه نتایج آنها با دادههای بازتحلیل NCEP/NCAR است. بدین منظور، نقشه ترکیبی جملههای مهم معادله گرایش زمانی انرژی جنبشی پیچکی (EKE) و تولید کژفشار برای ماههای بحرانی مثبت و منفی NAO، در فصل زمستان برای بازه زمانی 1959 تا 2017 محاسبه شد. نتایج هر دو مجموعه داده نشان میدهند عمدتاً همگرایی شار انرژی کل نسبت به عوامل دیگر نقش مهمتری در تقویت EKE دارد و نقش شار آزمینگرد در تقویت مسیر توفان مدیترانه بیش از مسیر توفان اطلس است. با وجود سازگاری نسبی نتایج و الگوهای بهدست آمده از دو مجموعه داده، نتایج JRA-55 حاکی از قویتر بودن تمام جملههای انرژی، در هر دو فاز بهویژه در فاز منفی، هستند. از طرفی، مراکز واگرایی و همگرایی شار انرژی در مسیر توفان مدیترانه حاصل از NCEP/NCAR حساسیت کمتری به تغییر فاز NAO نشان میدهند. برخلاف مطالعات پیشین که بیانگر قویتر بودن هسته مسیر توفان اطلس در فاز مثبت NAO هستند، نتایج JRA-55 اختلافی بین فازهای مثبت و منفی نشان نمیدهند. به علاوه، با وجود آنکه نتایج JRA-55 نیز نحوه ارتباط دو مسیر توفان در دو فاز را تأیید میکنند، ولی در فاز منفی ارتباط کمتری بین مسیرهای توفان، نسبت به نتایج NCEP/NCAR، مشاهده میشود. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نوسان اطلس شمالی؛ مسیر توفان؛ انرژی جنبشی پیچکی؛ تولید کژفشار؛ NCEP/NCAR؛ JRA-55 | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,311 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,487 |
||