بازجستِ شاخة گمشدة شجرة تصوّف نقشبندی ماوراءالنّهر در سدههای 12 و 13 هجری | ||
| ادب فارسی | ||
| مقاله 7، دوره 7، شماره 2 - شماره پیاپی 20، اسفند 1396، صفحه 117-131 اصل مقاله (833.9 K) | ||
| نوع مقاله: علمی- پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jpl.2018.235683.944 | ||
| نویسندگان | ||
| یلدا آزرمی* 1؛ نجف جوکار2 | ||
| 1مربی گروه زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه شیراز | ||
| 2استاد گروه زبان و ادبیّات فارسی دانشگاه شیراز | ||
| چکیده | ||
| طریقت صوفیانة «نقشبندیه» به بنیادگذاری بهاءالدّین نقشبند که از دل جریان تصوّف خواجگان در ماوراءالنّهر سربرآورد، در سیر تحوّل و تطوّر خود با عبور از مرزهای جغرافیاییِ مولد و منشأ خود و با ایجاد رابطه با نهاد قدرت و ورود در عرصة سیاست، توانست به یکی از ماناترین و مؤثرترین سلاسل صوفیّه و جریانهای دینی آسیای مرکزی بدل شود؛ اگرچه تصوّف نقشبندیه، طریقتی ایرانی محسوب میشود، پژوهشهای علمی ناچیزی در ایران دربارة آن انجام یافته است؛ بنابراین، ضرورت و اهمیّت توجّه به پیشینة فرهنگی حوزة ماوراءالنّهر بهعنوان بخشی از ایران کهن، ریشهشناسی سیر عرفان و تصوّف در منطقه و بررسی سیر ظهور و تطوّر نقشبندیه موجب شده است تا در این مقاله با استفاده از منابع اسنادی و با شیوة تاریخنگارانه و موردپژوهانه و با بهرهگیری ازیگانه نسخة خطی تحفةالرّسول و فرید المکتوبات، نوشتة میراحمد کشّی، از صوفیان تصوّف نقشبندی ماوراءالنّهر، به بازجست شاخهای کوچک و گمشده از تصوّف نقشبندی در دیار فرارودان پرداخته شود. فرضیة این پژوهش بر آن است که با شناسایی برخی از شخصیّتها و آثار و رسالهای کمتر شناختهشده از طریقت نقشبندی، به ترسیم شاخهای فرعی از شجرهنامة سلسلة پرگروندة نقشبندیه دست یابد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| تصوّف؛ نقشبندیه؛ ماوراءالنّهر؛ میراحمد کَشّی؛ تحفةالرّسول و فرید المکتوبات | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,186 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 2,314 |
||