"بررسی تطبیقی نگارههایی از کهنترین شاهنامهی جهان با شاهنامههای مکتب شیراز اینجو (725-758ه.ق)" | ||
| نشریه هنرهای زیبا: هنرهای تجسمی | ||
| مقاله 7، دوره 22، شماره 4، 1396، صفحه 63-74 اصل مقاله (11.21 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jfava.2017.64028 | ||
| نویسندگان | ||
| معصومه عباچی1؛ اصغر فهیمی فر (نویسنده مسوول)* 2؛ محمود طاووسی3 | ||
| 1عضو هیأت علمی دانشگاه شهید باهنر کرمان | ||
| 2دانشیار دانشکده هنر و معماری دانشگاه تربیت مدرس | ||
| 3استاد دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران | ||
| چکیده | ||
| یکی از کهنترین شاهنامههای مصور ایران، که برای بسیاری از پژوهشگران ناشناخته است، شاهنامهی « کاما» یا «دستور» است که به نظر میرسد متعلق به اوایل قرن هفتم ه.ق باشد. این نسخهی مصور دارای جنبههای ساختاریِ بسیار اصیلی است که تاکنون بدان و تأثیرات زیباییشناختی آن بر سایر نُسخ ادوار بعد پرداخته نشده است. هدف اصلی این جستار تحلیل هندسهی مبنایی و بررسی تأثیرات زیباییشناختی این شاهنامه بر شاهنامههای مکتب شیراز اینجوست. سوال اصلی پژوهش حاضر این است که شاهنامهی مذکور به لحاظ عناصر تصویری و هندسهی مبنایی چه تأثیراتی بر نگارههای اصیل مکتب اینجو گذارد؟ روش این تحقیق توصیفی و تحلیلی- تطبیقی، مبتنی بر اولین مرحله از رویکرد اروین پانوفسکی، که توصیفی پیشاشمایلنگارانه است، با تکیه بر منابع کتابخانهای و اینترنت میباشد. تحقیقات این پژوهش اشکار میسازد نگارگر شاهنامهی کاما از نسبت رادیکال 2 که نسبتی است متعلق به دوران کهن -پیش از نسبت طلایی که مصریان باستان به کار می بردند_ حدّاکثر بهرهبرداری را نموده است. این نسبت در شاهنامههای اینجو تداوم مییابد. نتایج حاصل از تطبیق نگارههای دو مکتب سلجوقی و اینجو آشکار میسازد که بهجز هندسهی مبنایی، بسیاری از عناصر تصویری شاهنامههای اینجو نظیر رنگهای ناب، فضاسازیِ کتیبهوار و فشردگی عناصر بصری در کادر افقی و طراحی پویا، از نگارههای شاهنامهی کاما، تأثیرات بسیاری پذیرفته است. | ||
| کلیدواژهها | ||
| شاهنامه کهن جهان؛ شاهنامه های اینجو؛ رادیکال دو؛ زیباییشناسی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,545 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 5,756 |
||