ماهیت «برجام» از منظر حقوق بینالملل | ||
| فصلنامه مطالعات حقوق عمومی دانشگاه تهران | ||
| مقاله 4، دوره 47، شماره 1، 1396، صفحه 51-73 اصل مقاله (478.86 K) | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jplsq.2017.61746 | ||
| نویسندگان | ||
| امید ملاکریمی1؛ محمود جلالی* 2 | ||
| 1دانشجوی دورۀ دکتری حقوق بینالملل دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران | ||
| 2دانشیار گروه حقوق دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران | ||
| چکیده | ||
| به نظر حقوقدانان «برجام» را هم میتوان موافقتنامهای بینالمللی و تفاهمنامهای غیرالزامآور تلقی کرد و هم برای آن ماهیتی غیر از معاهده در نظر گرفت. برای پاسخ به این پرسش که برجام معاهدۀ بینالمللی است یا صرفاً یک تفاهم سیاسی بین جمهوری اسلامی ایران با گروه 1+5، از یک سو باید به متن 167 صفحهای برجام مراجعه کرد و از سوی دیگر باید قواعد حاکم بر حقوق بینالملل و قوانین کشورهای مذاکرهکننده را مورد توجه قرار داد. هرچند در متن برجام سخنی از معاهدهبودن آن به میان نیامده است، اما با مراجعه به حقوق داخلی و بینالملل، میتوان آن را موافقتنامۀ بینالمللی به حساب آورد. دولت ایالات متحدۀ امریکا قبل و بعد از رسانهایشدن متن برجام و بعد از آنکه از مجاری قانونی دو کشور -کنگرۀ امریکا و مجلس شورای اسلامی ایران- به سلامت عبور کرد، اصرار دارد که برجام یک معاهدۀ بینالمللی نیست و نمیتوان برای آن اعتبار حقوقی مبرهنی در نظر گرفت. مقامات دستگاه دیپلماسی کشور نیز ادبیاتی مشابه دولتمردان امریکایی اتخاذ و تأکید کردهاند؛ آنچه اتفاق افتاده، یک تفاهمنامه است و نه یک موافقتنامۀ الزامآور که کشورهای طرف مذاکره را در چالشی به نام «ضمانت اجرا» تحدید کند. در این مقاله ضمن مداقه در ارتباط بین قطعنامۀ 2231 شورای امنیت و برجام، بررسی خواهد شد که چرا سند برجام را باید یک موافقتنامۀ بینالمللی به حساب آورد. همچنین، در این مقاله ماهیت برجام بررسی و با استدلالات حقوقی بر این امر که این سند یک موافقتنامۀ سیاسی یا نزاکتی است تأکید خواهد شد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| برجام؛ حقوق معاهدات؛ حقوق بینالملل؛ شورای امنیت | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 10,014 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 5,965 |
||