تحلیل توانهای محیطی برای توسعۀ شهری (مطالعۀ موردی: شهر ایلام) | ||
| پژوهشهای جغرافیای انسانی | ||
| مقاله 9، دوره 50، شماره 1، بهار 1397، صفحه 127-144 اصل مقاله (1.27 M) | ||
| نوع مقاله: مقاله علمی پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jhgr.2016.59312 | ||
| نویسنده | ||
| حجت شیخی* | ||
| استادیار جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه ایلام | ||
| چکیده | ||
| یکی از مشکلات عمده در برنامهریزی شهری با توجه به رشد جمعیت و کمبود مکانهای مناسب برای رشد شهری، تعیین اراضی مناسب برای گسترش کالبدی شهر است. توسعة کالبدی شهر فرایندی اجتنابناپذیر و ناشی از عوامل و اثرات متعدد است که پیامد آن در جهات و نقاط مختلف وجود دارد. بهمنظور جلوگیری از مشکلات و پیامدهای حاصل از توسعة کالبدی شهر ضروری است روند گسترش و توسعة شهر بهصورت کنترلشده و براساس قوانین و اصول علمی انجام شود. هدف این پژوهش، تحلیل توانهای محیطی و تعیین روند مناسب توسعة فضایی شهر ایلام با استفاده از AHP و GIS است. روش تحقیق مبتنی بر کارهای میدانی، توصیفی و تحلیلی است. برای دستیابی به هدف، معیارهای شیب، جهت شیب، توپوگرافی، کاربری اراضی، زمینشناسی، فاصله از آبراهه و جاده بررسی شده است. نتایج نشان میدهد که شیب، هیپسومتری و لیتولوژی در مقایسه با دیگر معیارها وزن بیشتری دارند. همچنین 4/735 هکتار (5/24 درصد) از مساحت محدودة مورد مطالعه برای توسعة شهری در کلاس مناسب و بسیار مناسب، و اغلب در شیبهای متوسط و در کاربری جنگل و بایر و در جهتهای جغرافیایی جنوب و غرب قرار دارد. در این بین، اراضی نامناسب و بسیار نامناسب بهطور عمده در شیبهای زیاد، سازند سست شیل و لایههای رس ریزدانه و در ارتفاع بین 1550-1250 متر قرار گرفتهاند. گفتنی است امکان توسعة فضایی شهر بهدلیل وجود ارتفاع و شیب زیاد، وجود سازندهای فرسایشپذیر (شیل، مارن، آهک) و ... جز در نواحی محدود که در جنوب و غرب شهر قرار دارد، در محدودة مورد مطالعه وجود ندارد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| توان محیطی؛ توسعة فضایی؛ سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS)؛ شهر ایلام؛ شهرنشینی | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,426 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 935 |
||