گونهشناسی کثرت نفوس انسانی در سه مرحلۀ قبل، حین، و بعد از تعلّق به بدن از دیدگاه صدرالمتألهین | ||
| فلسفه و کلام اسلامی | ||
| مقاله 9، دوره 49، شماره 1، 1395، صفحه 139-158 اصل مقاله (239.17 K) | ||
| نوع مقاله: مقاله پژوهشی | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jitp.2016.58375 | ||
| نویسنده | ||
| محمد حسین وفائیان* | ||
| دانشجوی دکتری دانشگاه تهران، دانشکدۀ الهیات و معارف اسلامی، رشتۀ فلسفه و کلام اسلامی | ||
| چکیده | ||
| نفس در دیدگاه صدرالمتألهین دارای «حدوث جسمانی و بقاء روحانی» بوده و از این رو، دارای دو حیثیّت «جسمانیّت و تعلّق به بدن» و «تجرّد ذاتی» است. مسئلۀ اصلی پژوهش جاری، شناخت کیفیّت و گونۀ کثرت نفوس انسانی، بر اساس دیدگاه صدرالمتألهین و در سه مرحلۀ تکوّن نفس است. نفس قبل از حدوث و تعلّق به بدن، عقل مجرّد است. از این رو، کثرت نفوس انسانی قبل از تعلّق به بدن، کثرت «نوعی عقلی» است. پس از حدوث، تمام نفوس از حیث ابدانِ جسمانی، در ذیل «نوع طبیعی» انسان مندرج بوده و دارای تکثّری عددی و حسّی میباشند. اما پس از کسب ملکات مختلف و بر اساس اتحاد ملکات نفسانی با جوهر نفس، هر نفس از حیث ذات، دارای جوهری متفاوت از جواهر نفوس دیگر شده و نفوس دارای کثرت «نوعی مثالی» و منحصر به فرد میگردند. تعداد کمی از نفوس انسانی نیز که به استکمال کامل رسیده و مبدَّل به عقل بالفعل گردیدهاند، همانند مبدأ خود، دارای کثرت «نوعی عقلی» میگردند. | ||
| کلیدواژهها | ||
| نفس؛ حرکت جوهری؛ کثرت عددی؛ کثرت عقلی؛ حدوث نفس | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 1,359 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,019 |
||