قمرنیا, هوشنگ, خلدی رضائی, آزاده, قبادی, مختار. (1394). بررسی اثر آبیاری تکمیلی بر عملکرد و کارایی مصرف آب سه رقم عدس (Lens Culinaris L.). , 5(2), 215-227. doi: 10.22059/jwim.2015.57445
هوشنگ قمرنیا; آزاده خلدی رضائی; مختار قبادی. "بررسی اثر آبیاری تکمیلی بر عملکرد و کارایی مصرف آب سه رقم عدس (Lens Culinaris L.)". , 5, 2, 1394, 215-227. doi: 10.22059/jwim.2015.57445
قمرنیا, هوشنگ, خلدی رضائی, آزاده, قبادی, مختار. (1394). 'بررسی اثر آبیاری تکمیلی بر عملکرد و کارایی مصرف آب سه رقم عدس (Lens Culinaris L.)', , 5(2), pp. 215-227. doi: 10.22059/jwim.2015.57445
قمرنیا, هوشنگ, خلدی رضائی, آزاده, قبادی, مختار. بررسی اثر آبیاری تکمیلی بر عملکرد و کارایی مصرف آب سه رقم عدس (Lens Culinaris L.). , 1394; 5(2): 215-227. doi: 10.22059/jwim.2015.57445
بررسی اثر آبیاری تکمیلی بر عملکرد و کارایی مصرف آب سه رقم عدس (Lens Culinaris L.)
1استاد گروه مهندسی آب، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران
2کارشناس ارشد آبیاری و زهکشی، گروه مهندسی آب، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران
3دانشیار گروه زراعت، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران
چکیده
در این پژوهش اثر اعمال چهار سطح آبیاری تکمیلی بر کارایی مصرف آب و عملکرد سه رقم عدس (کیمیا، ILL6037 و قزوین) در دو سال زراعی 92-1391 و 93-1392 بررسی شد. آزمایشها در ایستگاه تحقیقاتی گروه مهندسی آب پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه رازی کرمانشاه، با بهرهگیری از گلدانهای موجود بهصورت فاکتوریل دوعامله و بر پایۀ طرح کاملاً تصادفی در سه تکرار انجام گرفت. سطوح مختلف آبیاری تکمیلی عبارت بود از: آبیاری در مراحل گلدهی، غلافدهی، دانهدهی و یک حالت بدون انجام آبیاری تکمیلی. زمان اعمال تیمارهای آبیاری تکمیلی در مراحل گلدهی، غلافدهی و دانهدهی، بهترتیب با مشاهدۀ 50 درصد به گل نشستن بوتهها، غلافبستن و شروع دانهبستن سنبلهها بود. نتایج نشان داد که بیشترین عملکرد دانه مربوط به رقم کیمیا در تیمار آبیاری تکمیلی در مرحلۀ دانهدهی بود که بهترتیب برای سالهای اول و دوم، 3/122 و 1/104 گرم در مترمربع به دست آمد. در هر دو سال، رقم کیمیا نسبتبه دو رقم دیگر تحت تیمار آبیاری تکمیلی در مرحلۀ دانهدهی، بیشترین کارایی مصرف آب را به خود اختصاص داد. همچنین بیشترین میزان پروتئین، از آنِ رقم کیمیا در تیمار دیم (بدون آبیاری تکمیلی) بود که بهترتیب برای سالهای اول و دوم 01/30 و 60/30 درصد به دست آمد.
آمار نامه کشاورزی (1390) وزارت جهاد کشاورزی، معاونت برنامه ریزی و اقتصادی، مرکز فناوری اطلاعات و ارتباطات، جلد اول محصولات زراعی، چاپ اول، 123 صفحه.
امامی. و نیکنژاد م (1373) مقدمهای بر فیزیولوژی عملکرد گیاهان زراعی. چاپ دوم، انتشارات دانشگاه شیراز، شیراز. 571 صفحه.
باقری ع.، نظامی ا. و سلطانیم (1379) اصلاح حبوبات سرما دوست برای تحمل به تنشها. سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی. 445 صفحه.
تاتاریم.، احمدیم. م. و عباسی ع ر (1391) اثر آبیاری تکمیلی بر رشد و عملکرد گندم دیم. پژوهشهای زراعی ایران. 10(2): ص 448-445.
حمزهای ج. و سیدیم (1392) واکنش عملکرد و اجزای عملکرد ارقام جو به آبیاری تکمیلی در شرایط دیم. دانش کشاورزی و تولید پایدار. 23(4): ص 168-159.
خیرابی ج.، توکلی ع.، انتصاری م. و سلامت ع (1375) دستورالعملهای کم آبیاری. انتشارات کمیته ملی آبیاری و زهکشی. 166 صفحه.
سرمدنیا غ.ح. و کوچکی ع (1385) فیزیولوژی گیاهان زراعی. چاپ ششم، انتشارات جهاد دانشگاهی مشهد، مشهد. 467 صفحه.
قمرنیا ه.، فرمانی فردم. و ساسانی ش (1391) بررسی اثر آبیاری تکمیلی بر عملکرد و کارایی مصرف آب سه رقم جدید گندم. مدیریت آب و آبیاری، دوره 2، شماره 2، ص 83-69.
مجنون حسینی ن (1387) زراعت و تولید حبوبات (حبوبات در ایران). انتشارات جهاد دانشگاهی تهران، تهران. 283 صفحه.
نظامی ا.، حسینی ف.س.، پارسا م. و حاج محمدنیا ق ک (1392) واکنش خصوصیات فنومورفولوژیک ارقام عدس (Lens culinary Medic.) به آبیاری تکمیلی در شرایط مشهد. پژوهشهای حبوبات ایران. 4(2): ص 50-35.
Allen RG, Pereira LS, Rae’s D and Smith M (1998) Crop Evapotranspiration, Guidelines for Computing Crop Water Requirements, FAO Irrigation and Drainage Paper No. 56, FAO, Rome, Italy, 300 p.
Harris HC (1991) Implications of climate variability. In: Harris HC, Cooper PJM and Pala M (Eds). soil and crop management for improved water use efficiency in rainfed areas. Proceedings of an international workshop, Ankara, Turkey, 352 p.
Oweis T and Hachum A (2004) Water harvesting and supplemental irrigation for improved water productivity for dry farming systems in West Asia and North Africa. Proceeding 4th International Crop Science Congress, Brisbane, Australia.
Pereira LS, Oweis T and Zairi A (2002) Irrigation management under water scarcity. Agricultural Water Management. 57: 175-206.
Shih SF and Rahi GS (1985) Evapotranspiration, yield and water table studies of clery. Trans. ASAE. 28: 1212-1218.
Tavakkoli AR and Owise TY (2002) The role of supplemental irrigation and nitrogen in producing bread wheat in the highlands of Iran. Agricultural Water Management. 65: 225-236.
Tesfaye K and Walker S (2004) Matching of crop and environment for optimal water use: Case of Ethiopia. Physics and Chemistry of the Earth. 29: 1061-1067.
