| تعداد نشریات | 126 |
| تعداد شمارهها | 7,094 |
| تعداد مقالات | 76,234 |
| تعداد مشاهده مقاله | 151,648,431 |
| تعداد دریافت فایل اصل مقاله | 113,761,195 |
رقابتهای ژئوپلیتیکی تأثیرگذار بر ضلع جنوبشرقی ایرانِ بزرگ و عملکرد حکومت قاجار | ||
| پژوهشهای جغرافیای انسانی | ||
| مقاله 2، دوره 44، شماره 2 - شماره پیاپی 80، تیر 1391، صفحه 21-40 اصل مقاله (305.16 K) | ||
| شناسه دیجیتال (DOI): 10.22059/jhgr.2012.24599 | ||
| نویسندگان | ||
| دره میرحیدر1؛ عمران راستی2 | ||
| 1استاد دانشکدهی جغرافیا، دانشگاه تهران | ||
| 2استادیار گروه جغرافیای سیاسی، دانشگاه بیرجند | ||
| چکیده | ||
| ازجمله نتایج رقابت ژئوپلیتیکی"بازی بزرگ"، تجزیهی سرزمینهای تاریخی ایرانِ بزرگ و تحدید مرزهای ایران جدید در جناح شرقی و جنوبشرقی بود. این وقایع در دورهی ژئوپلیتیک استعماری و همزمان با دورهی حکومت قاجاری بهوقوع پیوست. موقعیّت حاشیهای جنوبشرق، همجواری آن با هندوستان، محدودیتهای جغرافیای طبیعی و تمایزات جغرافیای انسانی آن بههمراه پیشزمینههای تاریخی و حکمرانی حکومتهای محلّی مدّعی و نیمهمستقل، این بستر جغرافیایی را مستعدّ تأثیرپذیری از رقابتهای ژئوپلیتیکی کرد. هنگامیکه در یک ظرف فضایی زیرملّی زمینهها برای تأثیرپذیری از رقابتهای ژئوپلیتیکی و بازیگران فراملّی فراهم است، این وظیفه حکومت است که با عملکرد صحیح خود در قبال ظرف فضایی و بازیگران جهانی، منطقهای و محلّی، رقابتهای ژئوپلیتیکی تأثیرگذار بر آن را مدیریت کند. در جریان رقابتهای ژئوپلیتیکی قرن نوزدهم و ابتدای قرن بیستم این نقش برعهدهی حکومت قاجاری گذاشته شده بود. این پژوهش با رویکردی تاریخی ضمن کنکاش رقابتهای ژئوپلیتیکی تأثیرگذار بر جنوبشرق ایرانِ بزرگ و زمینهها و بستر جغرافیایی ـ تاریخی این ظرف، به ارزیابی عملکرد حکومت قاجاری در قبال جنوبشرق و رقابتهای تأثیرگذار بر آن پرداخته است. یافتههای پژوهش نشان داد که علاوهبر بسترهای جغرافیایی و تاریخی جنوبشرق، ضعفهای ساختاری، شناختی و عملکردی حکومت قاجار عامل زمینهساز دیگری برای تأثیرپذیری جنوبشرق ایران بزرگ از رقابتهای ژئوپلیتیکی و درنتیجه تجزیهی سرزمینهای تاریخی ایران و شکلگیری مرزهای شرقی و جنوبشرقی ایران جدید شد. | ||
| کلیدواژهها | ||
| بازی بزرگ؛ جنوبشرق ایران؛ حکومت قاجار؛ دورهی ژئوپلیتیک استعماری | ||
| مراجع | ||
|
| ||
|
آمار تعداد مشاهده مقاله: 2,942 تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 1,520 |
||